تحليل مسيرهاي گذار در صنعت نفت و گاز جمهوري اسلامي ايران مبتني بر سياست هاي كلي اقتصاد مقاومتي

صنعت نفت و گاز در اقتصاد ايران گرفتار چالش‌ها و مسائل مزمني است. به نظر مي‌رسد راهكار ريشه‌اي در مواجهه با اين چالش‌ها، تحول بنيادين و نوآوري‌هاي سيستمي است و نه راهكارهاي سطحي و مقطعي. با وجود اين، طبق بررسي‌ها، بيشتر تحقيقات انجام شده درباره اين صنعت فاقد رويكرد تحول‌آفرين هستند ونتيجه‌اي جز تثبيت و تقويت وضع موجود را در بر نخواهند داشت. در اين پژوهش از حوزه نوظهور گذارپژوهي و به طور خاص از رويكرد چندسطحي جهت بررسي تحولات بنيادين در صنعت نفت و گاز استفاده شده است. در اين مقاله، از موردكاوي به عنوان استراتژي تحقيق و داده‌هايي از مقالات و اسناد مرتبط همچنين يافته‌هاي نوزده مصاحبه نيمه ساختاريافته با خبرگان حوزه صنعت نفت و گاز ايران به عنوان منابع داده‌اي پژوهش استفاده شده است. بر همين اساس، اين تحقيق با بررسي چالش‌ها و فرصت‌هاي پيش روي صنعت نفت و گاز در سطوح مختلف به دنبال فهم مسيرهاي گذار اين صنعت در افق 1450 با توجه به سياست‌هاي كلي اقتصاد مقاومتي است. با تحليل مسيرهاي گذار مبتني بر رويكرد چندسطحي، مشخص شد كه دو مسير تحول و بازپيكربندي از احتمال وقوع بيشتري نسبت به ساير مسيرهاي گذار در صنعت نفت و گاز ايران برخوردارند. در همين راستا، برخي راهكارها و اقدامات متناسب نيز ذيل اين دو مسير در اين تحقيق ارائه شده است.