مقايسه اثربخشي آموزش عاطفي- اجتماعي همكارانه و آموزش ذهن‌آگاهي در بهبود مهارت‌هاي حل مسئله اجتماعي

هدف پژوهش حاضر مقايسه اثربخشي آموزش اجتماعي – عاطفي همكارانه و آموزش ذهن‌آگاهي بر بهبود مهارت حل مسئله اجتماعي در دانش‌آموزان دختر پايه اول دوره اول متوسطه شهر زنجان بود. اين پژوهش از نوع آزمايشي با طرح پيش‌آزمون- پس‌آزمون و پيگيري با گروه كنترل بود. جامعه آماري در اين پژوهش شامل كليه دانش‌آموزان دختر دوره اول متوسطه شهر زنجان بود كه در سال تحصيلي 96- 95 در مدارس شهر زنجان مشغول به تحصيل بودند. 339 دانش‌آموز به روش تصادفي خوشه‌اي چند مرحله‌اي انتخاب و پرسشنامه فرم كوتاه حل مسئله اجتماعي را تكميل كردند. از بين اين دانش‌آموزان، 45 نفر انتخاب و بطور تصادفي در يك گروه كنترل و دو گروه آزمايشي گمارده شدند. گروه آزمايش اول، 12 جلسه 1.5 ساعته تحت آموزش اجتماعي – عاطفي قرار گرفت و در مورد گروه دوم آزمايش، 8 جلسه 2 ساعته آموزش ذهن‌آگاهي ارائه شد. سپس دانش‌آموزان گروه آزمايش و گروه كنترل پرسشنامه حل مسئله اجتماعي را پس از اجراي مداخله و پس از گذشت يك ماه از مداخله تكميل كردند. به منظور تجزيه و تحليل داده‌ها از روش آماري طرح تركيبي دو راهه استفاده شد. يافته‌هاي پژوهش نشان داد كه هر دو متغير مستقل (آموزش اجتماعي – عاطفي همكارانه و آموزش ذهن‌آگاهي) نمرات جهت‌گيري مثبت نسبت به مسئله را افزايش و نمرات جهت‌گيري منفي نسبت به مسئله و سبك اجتنابي حل مسئله را در مقايسه با گروه كنترل كاهش داد، اما تفاوت معني‌داري بين آنها وجود نداشت. اجراي متغيرهاي مستقل، منجر به تغيير معناداري در مؤلفه حل منطقي مسئله نشد. در رابطه با سبك تكانشي/ بي‌دقتي، آموزش عاطفي - اجتماعي در مقايسه با گروه كنترل منجر به كاهش معنادار ميانگين شد اما آموزش ذهن‌آگاهي تأثيري بر آن نداشت. نتايج پيگيري نشان داد كه اثر متغيرها در طول زمان تداوم داشت. پس مي‌توان نتيجه گرفت كه، آموزش ذهن‌آگاهي و آموزش اجتماعي- عاطفي بر بهبود مهارت حل مسئله اجتماعي اثر داشته است.