ارزيابي خصوصيات زراعي و عملكرد توده‌هاي مختلف بالنگوي شهري (Lallemantia iberica Fisch. et Mey) جمع‌آوري‌شده از مناطق مختلف كشور ايران

به‌منظور ارزيابي و بررسي خصوصيات زراعي و عملكرد 49 توده بالنگوي شهري انتخابي از مناطق مختلف كشور، آزمايشي در قالب طرح لاتيس مربع ساده 7×7 با سه تكرار در مزرعه تحقيقاتي دانشكده كشاورزي دانشگاه تبريز در سال 1399 و 1400 اجرا گرديد. در مقايسه ميانگين صفات، برترين اكوتيپ‌ها از لحاظ عملكرد به‌ترتيب اكوتيپ‌هاي توده محلي كلوانق 10 و 15، توده محلي تبريز 3 و 4 و توده محلي اهر 1 بودند. تجزيه‌هاي همبستگي ساده، رگرسيون گام‌به‌گام و عليت نشان داد كه صفات زيست‌توده، تعداد دانه در بوته، تعداد دانه در كپسول و وزن هزاردانه مهم‌ترين اجزاي مؤثر بر افزايش عملكرد دانه هستند. با انجام تجزيه به مؤلفه‌ها، چهار مؤلفه اول 80.44 درصد تغييرات مربوط به صفات اوليه را توجيه كردند. اكوتيپ‌هاي توده بومي كلوانق 10، توده بومي تبريز 3 و توده بومي تبريز 4 به‌ترتيب 1661، 1464 و 1404 كيلوگرم در هكتار عملكرد دانه و به‌ترتيب 3848، 4119 و 4581 كيلوگرم در هكتار زيست‌توده توليد نمودند و در اكثر صفات مرتبط با عملكرد اقتصادي برتر بودند. اين اكوتيپ‌ها مي‌توانند به‌عنوان مناسب‌ترين اكوتيپ‌هاي بالنگوي شهري براي استفاده در شرايط آب‌و‌هوايي منطقه و شرايط مشابه اين آب‌و‌هوا در كشور براي كشت‌هاي بعدي به كشاورزان توصيه نمود.