تأثير سطوح رطوبتي مختلف بر غني سازي كود كمپوست گاوي با ضايعات فلزي آهن و روي

ضايعات فلزي به عنوان اصلي‌ ترين ضايعات صنعتي از جمله پسماندهاي جامد با ارزش محسوب مي‌شوند. كودهاي آلي نيز با اينكه داراي عناصر متعدد و ميزان كربن آلي بالا هستند اما از نظر بعضي عناصر غذايي از جمله آهن و روي نسبتاً فقير هستند. از اين رو اختلاط اين كودها با ضايعات فلزي آهن و روي مي‌تواند علاوه بر جلوگيري از اثرات مخرب زيست محيطي، منجر به افزايش غلظت اين عناصر در كود شود. در اين پژوهش اثر رطوبت‌هاي مختلف بر افزودن ضايعات فلزي آهن و روي به كود كمپوست گاوي مورد ارزيابي قرار گرفت. به اين منظور آزمايشي به صورت اسپليت پلات-فاكتوريل در طرح پايه بلوك‌هاي كاملاً تصادفي اجرا گرديد. فاكتور اصلي شامل رطوبت در سه سطح اشباع، نصف اشباع و ربع اشباع و فاكتورهاي فرعي شامل ضايعات آهن و ضايعات روي در سه سطح 0 و 0/2 و 2 درصد بودند. پس از اعمال رطوبت‌ها به 100 گرم وزن خشك كود كمپوست گاوي درون ظروف پلاستيكي و افزودن درصدهاي مختلف ضايعات آهن و روي كه داراي فرم فلزي بودند، به مدت 60 روز با حفظ رطوبت اوليه خوابانده شدند. بر اساس نتايج، غلظت آهن قابل جذب كود در رطوبت اشباع بيشترين ميزان را در تمامي تيمارها دارا بود. بطوريكه در تيماري كه ضايعات آهن 2 درصد به تنهايي مصرف شده بود، آهن قابل جذب در بيشترين ميزان خود 4/3 برابر تيمار شاهد در همان رطوبت بود. همچنين مشخص شد كاربرد ضايعات روي سبب كاهش قابل توجه ميزان آهن قابل جذب كود به ويژه در تيمارهاي داراي ضايعات روي 2 درصد گرديد. در مقابل روي قابل جذب در تيماري كه ضايعات روي 2 درصد به تنهايي بكار رفته بود تا 4538/6 ميلي گرم بر كيلوگرم رسيد. از اين رو استفاده از ضايعات فلزي آهن و روي به ويژه در رطوبت اشباع جهت غني سازي كودهاي آلي توصيه مي‌شود.