بررسي نقش ميانجيگر درماندگي روان ‌شناختي در رابطهٔ بين حمايت اجتماعي ادراك‌ شده با فشارخون اوليه در معلمان مقاطع ابتدايي و متوسطه

زمينه و هدف: درماندگي روان‌ شناختي و حمايت اجتماعي با تجربۀ فشارخون و همبسته‌هاي آن مانند بيماري عروق كرونري قلبي ارتباط دارند. هدف پژوهش حاضر بررسي نقش ميانجيگر درماندگي روان‌شناختي در رابطهٔ بين حمايت اجتماعي ادراك‌شده با فشارخون اوليه در معلمان مقاطع ابتدايي و متوسطه بود. روش‌بررسي: روش پژوهش توصيفي از نوع مدل‌يابي معادلات ساختاري بود. جامعهٔ آماري پژوهش را تمام معلمان شهر آستارا با تشخيص فشارخون اوليه در سال ۱۳۹۸ تشكيل دادند. از ميان آن‌ها تعداد دويست نفر واجد شرايط ورود به مطالعه، به‌روش نمونه‌گيري دردسترس و داوطلبانه وارد پژوهش شدند. ابزارهاي پژوهش شامل نسخهٔ كوتاه مقياس افسردگي، اضطراب، استرس (لاويبوند و لاويبوند، ۱۹۹۵)، مقياس چندوجهي حمايت اجتماعي ادراك‌شده (زيمت و همكاران، ۱۹۸۸) و نمرهٔ فشارخون اوليهٔ افراد بود. براي تحليل داده‌ها از روش مدل‌سازي معادلات ساختاري و ضريب همبستگي پيرسون در نرم‌افزارهاي AMOS و SPSS استفاده شد. سطح معناداري آزمون‌ها ۰٫۰۱ در نظر گرفته شد. يافته‌ها: نتايج نشان داد، ضريب مسير مستقيم رابطهٔ بين درماندگي روان‌شناختي با فشارخون، مثبت و معنادار بود (β=0.412, p=0.003). ضريب مسير مستقيم رابطهٔ بين حمايت اجتماعي ادراك‌ شده با فشارخون، منفي و معنادار به‌دست آمد (β=-0.392, p=0.001). ضريب مسير مستقيم رابطهٔ حمايت اجتماعي ادراك‌شده با درماندگي روان‌شناختي منفي و معنادار بود (β=–0.641, p=0.001). ضريب مسير غيرمستقيم بين حمايت اجتماعي ادراك‌شده با فشارخون با نقش ميانجي درماندگي روان‌شناختي مثبت و معنادار به‌دست آمد (β=0.251, p=0.003)؛ همچنين مدل مفروض پژوهش با داده‌هاي گردآوري‌شده برازش قابل‌ قبولي داشت (χ^2=36.579, CFI=0.971, GFI=0.958, AGFI=0.911 and RMSEA=0.076). نتيجه‌گيري: معلماني كه حمايت‌هاي اجتماعي اندكي دريافت مي‌كنند، تنش، افسردگي و اضطراب در آن‌ها زياد است. به اين دليل با عملكرد ضعيف‌تر سيستم ايمني مواجه‌ هستند و سطوح بيشتري از كورتيزول را دارند. درنهايت در درازمدت مستعد فشارخون هستند.