تدبير حفظ ‌الصحه بدن در ايران عصر صفوي

اين مقاله درصدد واكاوي اين مسئله است كه طبيبان عصر صفوي چه درك و فهمي نسبت به بدن داشتند و از چه تدابيري جهت حفظ صحت يا مقابله با بيماري ها و درمان آن‌ها بهره مي بردند؟ داده‌ها با روش كتابخانه‌اي گردآوري شده و مطالب با رويكرد توصيفي تحليلي ارائه شده‌است. يافته‌هاي پژوهش حاضر نشان مي‌دهد كه طبيبان عصر صفوي با عطف توجه به آراي طبيبان سابق در چارچوب آموزه‌هاي طب اخلاطي و ذيل عنوان امور طبيعيه به تعريف بدن و مفاهيمي چون تندرستي، صحت و بيماري پرداخته‌اند. رويكرد رفتاري طبيبان از طريق مراجعه به آراي طبيبان سابق و نيز تجارب شخصي خود، در گام اول متوجه صيانت از تندرستي بدن از طريق حفظ تعادل اخلاط بدن و بازگرداندن تعادل بدان در هنگام بروز بيماري بود. حفظ صحت بدن، رابطه مستقيمي با مراعات سفارش‌هاي پيشگيرانه طبيبان در باب اصول شش‌گانه «هوا، مأكول و مشروب، حركت و سكون، خواب‌وبيداري، اعراض نفساني و احتباس/استفراغ» داشت. در گام دوم و در صورت ابتلا به بيماري، متناسب با عامل بيماري‌زا، از شيوه‌هاي مختلف درماني استفاده مي‌شد.