تبيين الگويي مفهومي از شهر دوستدار گردشگر با تاكيد بر عناصر فضايي شهر مشهد

شهر مشهد به دليل اهميت وجود حرم مطهر امام رضا(ع) جايگاه ويژهاي در بين گردشگران مذهبي دارد و با گسترش سفر، انتخاب گردشگران هوشمندانه تر شده است كه ميتوان از آن به عنوان فرصتي براي برنامه ريزي مناسب جهت جذب گردشگران و سرمايه و رونق اقتصادي استفاده نمود. چشم انداز و هدف اصلي اين پژوهش شامل مطالعه و بررسي توانايي ها و ظرفيت هاي موجود در مشهد براي تبديل به يك شهر دوستدار گردشگر به عنوان يك موضوع جديد است. براي اين منظور، تلاش مي شود تابه طور سيستماتيك شاخص هاي شهر دوستدار گردشگر با توجه به ظرفيت هاي فرهنگي و زيارتي موجود مشهد تدوين شود. براي وصول به اين هدف، علاوه بر مطالعات كتابخانه اي و اسنادي، پرسشنامه ها، چك ليست ها و ثبت مشاهدات مربوط به الگوهاي رفتاري گردشگران در قالب پايگاه داده هاي آماري و فضايي اقدام شد. با توزيع 380 فرم پرسشنامه در 19 نقطه برداشت ميداني صورت پذيرفت. نتايج نشان داد در تمامي 19 نقطه برداشت ميداني، به طور متوسط حدود 65 % از پاسخ گردشگران نسبت به سؤالات جهت دار مطرح شده (با موضوعيت شهر دوستدار گردشگر) منفي و از بين پارامترهاي موردمطالعه، پارامترهاي مربوط به مؤلفه هاي فضايي مورد رضايت و تأييد مورد AHP گردشگران قرار نگرفته است. پارامترهاي موردمطالعه تحقيق توسط فرآيند تحليل سلسله مراتبي استفاده GIS تحليل و وزن دهي قرارگرفته و براي هم پوشاني لايه هاي نقشه هاي فضايي و پهنه بندي نهايي در شدند. نتايج تحليل فضايي نشان داد كه بيشترين رضايت گردشگران در حوزه مركزي مشهد و اطراف حرم ثبت شده كه نشان دهنده خاص بودن گردشگري مذهبي شهر مشهد است ، هرچند عملكرد ضعيف حمل و نقل عمومي (ناشي از ترافيك زياد)، احساس عدم ايمني (ناشي از فرهنگ غلط رانندگي) نيز همراه با عدم رضايت گردشگران بوده است. با جمع بندي امكانات و محدوديت هاي شهر مشهد از منظر موضوع پژوهش ، ستراتژي هاي مناسب توليد و تدوين و نتايج به دست آمده نشان داد كه استراتژي تقويت و گسترش كاربري هاي خدماتي و رفاهي مهم و از ارجحيت و اولويت با لاتري براي تحقق موضوع پژوهش در شهر مشهد برخوردار هستند.