ايجاد و ارزيابي كاربردپذيري برنامه‌ كاربردي خودمراقبتي انسداد مزمن ريوي مبتني‌ بر اندرويد

زمينه و هدف: با وجود پيشرفت مداوم در پزشكي، Chronic Obstructive Pulmonary Disease (انسداد مزمن ريوي (COPD)) همچنان يك بيماري تنفسي پيشرو، غيرقابل درمان و مزمن است كه عملكرد بيماران را از ابعاد مختلف محدود كرده و كيفيت زندگي آن‌ها را  به ميزان قابل توجهي كاهش مي‌دهد. در اين مسير  خودمراقبتي بيماران و به‌كارگيري ابزارهاي مرتبط با آن  در كنترل و درمان بيماري اثر قابل توجهي دارد. هدف اين‌ پژوهش‌، طراحي‌ و ايجاد برنامه‌ي‌ كاربردي‌ جهت خودمراقبتي‌ انسداد مزمن ريوي مبتني بر اندرويد بود. روش بررسي: اين‌ پژوهش‌ از نوع توصيفي-توسعه‌اي ‌با رويكرد كاربردي‌ بود. در گام اول بر اساس مطالعه‌ي منابع كتابخانه‌‌اي‌ و گايدلاين‌ها و بررسي پرونده‌هاي بيماران بستري مبتلا به COPD در بيمارستان فيروزآبادي، پرسش‌نامه‌اي‌ با هدف‌ نيازسنجي‌ اطلاعاتي‌ و تعيين‌ اقلام داده‌اي‌ و قابليت‌هاي‌ موردنياز در برنامه‌ي‌ كاربردي‌ طراحي گرديد. آن‌گاه بر اساس نمونه‌اي‌ ۱۰ نفره (به‌روش تصادفي و در دسترس) از پزشكان متخصص‌ داخلي و فوق‌تخصص ريه‌ در بيمارستان‌هاي فيروزآبادي و حضرت رسول، وابسته‌ به‌ دانشگاه علوم پزشكي‌ ايران، بررسي و تكميل‌ گرديد. داده‌ها با استفاده از آمار توصيفي،‌ تحليل‌ و سپس‌ جداول سناريو و نمودارهاي موردكاربرد جهت نمايش جريان كلي برنامه‌ كاربردي‌ ترسيم شد. برنامه كاربردي با استفاده از زبان برنامه‌ نويسي‌ جاوا در محيط‌ نرم‌افزار اندرويد استوديو ۲۰۲۱ طراحي و ايجاد‌ گرديد. پس از نصب برنامه‌ي كاربردي بر روي تلفن همراه ده نفر از بيماران مبتلا به‌ COPD مراجعه‌كننده به‌ درمانگاه‌ تخصصي‌ داخلي و ريه بيمارستان فيروزآبادي شهرري و استفاده از آن به‌مدت يك‌ هفته‌، نظرات بيماران درمورد كاربردپذيري برنامه‌ كاربردي از طريق پرسش‌نامه QUIS جمع‌‌آوري‌ و تحليل شد. يافته‌ ها: بخش‌هاي برنامه كاربردي، متعاقب نظرسنجي متخصصان، موارد اطلاعات فردي‌، اطلاعات باليني‌، مديريت‌ بيماري‌، گزارش‌گيري و نكات آموزشي‌ ‌تعيين شد. كه پس از طراحي جهت استفاده و ارزيابي در اختيار بيماران قرارگرفت. درپايان پژوهش، نتايج حاصل از ارزيابي قابليت‌ استفاده و ميزان رضايت‌مندي‌ از برنامه‌ كاربردي‌ نشان داد كه از ديدگاه‌ بيماران، برنامه‌ كاربردي‌ با ميانگين ‌امتياز ‌۸/۱(از ۱۰ امتياز) در سطح‌ خوب قرار گرفته است. نتيجه‌گيري‌: از برنامه‌ي‌ كاربردي‌ خودمراقبتي طراحي‌شده مي‌توان در جهت افزايش آگاهي‌بخشي، كمك به مديريت‌ بيماري‌، افزايش‌ سطج كيفيت‌ زندگي‌ و كاهش‌ عوارض بيماري و كاهش بار بيماري  براي بيماران مبتلا به انسداد مزمن ريوي ‌استفاده نمود.