طراحي و تدوين پروتكل مداخلات تخصصي مددكاران اجتماعي در فرايند پيوند اعضا

زمينه و هدف: با توجه به نقش مددكاران اجتماعي در نظام سلامت، موفقيت و پايداري عمل پيوند عضو، پيشگيري از بستري‌هاي مجدد بيماران و كاهش هزينه‌هاي تحميلي بر نظام سلامت اين مطالعه با هدف طراحي پروتكل مداخلات تخصصي مددكاران اجتماعي مراكز درماني ايران در فرايند پيوند و ايجاد وحدت رويه درعملكرد و ارايه‌ي جامع خدمات به بيماران و مراقبانشان انجام شده است.روش بررسي: مطالعه در دو فاز مرور منابع و كيفي انجام شد. در مرحله‌ي مرور منابع پايگاه‌هاي اطلاعاتي معتبر بررسي گرديد و در مرحله‌ي كيفي به منظور جمع‌آوري اطلاعات از تكنيك‌هاي دلفي و بحث گروهي متمركز با حضور پانزده نفر از مسئولان و مددكاران اجتماعي شاغل در بيمارستان‌هاي منتخب كشور از استان‌هاي تهران، لرستان، خراسان رضوي، البرز، آذربايجان شرقي، يزد، گلستان، قزوين، كرمانشاه و كارشناسان و صاحب‌نظران حوزه‌هاي معاونت‌هاي بهداشتي و درمان وزارت بهداشت، استادان دانشگاه، كادر درمان و كارشناسان حوزه‌ي پيوند و اهداي عضو انجام شد. پروتكل نهايي جهت نقد و ارزيابي نهايي براي هشت نفر از كارشناسان مجرب ارسال گرديد و از آن‌ها خواسته شد با توجه به چك‌ليست نقد راهنما، پروتكل را از حيث هدف و محدوده‌ي مداخلات، ذينفعان، مراحل تدوين، وضوح ارايه، قابليت دسترسي و عدم وابستگي در نگارش را مورد ارزيابي نهايي قرار دهند.يافته‌ها: در اين مطالعه، فرايند‌كاري مددكاران اجتماعي در سه مرحله‌ي قبل، حين و پس از پيوند ترسيم گرديد. همچنين نقش‌هاي متنوعي براي مددكاران اجتماعي در سه مرحله‌ي كاري در نظر گرفته شد كه از آن جمله مي‌توان به نقش مدافع، حمايت‌گر، مدير مورد (case manager)، بسيج‌كننده‌ي منابع، آموزش‌گر، مشاور، ارزيابي‌كننده و هدايت‌گر اشاره كرد. حين پيوند مداخلاتي همچون حمايت‌يابي اطلاعاتي، تسهيل‌گري در فرايند بستري بيمار، ارايه‌ي حمايت‌هاي رواني اجتماعي از خانواده با هدف توان‌افزايي براي مراقبت‌هاي پس از پيوند، ارايه‌ي مشاوره به اعضاي خانواده جهت مقابله با استرس و ارتقاي بهداشت رواني آنان و ارايه‌ي حمايت‌هاي اقتصادي، فراهم نمودن شرايط اسكان از طريق همراه‌سراها و ارتباط و تعامل با تيم درمان از جمله پزشك به منظور پاسخ‌گويي به نيازهاي خانواده، تسهيل درمان و ترخيص به موقع انجام مي‌شود.نتيجه‌گيري: پروتكل مداخلات تخصصي مددكاران اجتماعي در فرايند پيوند گام جديد و نگاه متفاوتي را به حمايت‌هاي رواني اجتماعي در پيوند و تيم‌هاي كورديناتوري ايجاد نمود طوري‌كه مددكاران اجتماعي به حوزه‌ي اهدا و پيوند اعضا و كار با مراقبان، خانواده‌ها و بازماندگان بيماران وارد شدند.