ارزيابي ويژگي‌هاي فيزيكي و هيدروليكي سه نوع پشم‌سنگ در مقايسه با كاه گندم و خاك‌اره به‌عنوان بسترهاي رشد گلخانه‌اي

از آنجا كه افزايش سريع جمعيت، چالش‌هاي بي‌سابقه‌اي را براي توليد منابع غذايي مناسب و اقتصادي ايجاد مي‌كند، سيستم‌هاي توليد گلخانه‌اي كشت بدون خاك مورد توجه قرار گرفته است. اجزاي بسترهاي رشد مورد استفاده در باغباني اغلب بر اساس ويژگي‌هاي فيزيكي و شيميايي و به‌ويژه توانايي آن‌ها براي تأمين كافي آب و اكسيژن براي ريشه‌ها انتخاب مي‌شوند. اين پژوهش براي بررسي امكان استفاده از برخي از بقاياي كشاورزي (خاك‌اره و كاه گندم) و سه نوع پشم‌سنگ (خام، حلاجي شده و حلاجي- سرند شده) به‌عنوان جايگزيني براي بسترهاي رشد تجاري رايج و گران مانند كوكوپيت و پيت انجام شد. ويژگي‌هاي هيدروليكي، تهويه‌اي و شيميايي متعددي شامل آب به آساني قابل دسترس (EAW)، هوا پس از آبياري (AIR)، گنجايش نگهداشت آب (WHC)، گنجايش بافري آب (WBC)، مقدار رطوبت اشباع (θs)، چگالي ظاهري (BD)، تخلخل كل (TP)، زمان نفوذ قطره آب (WDPT)، pH و رسانايي الكتريكي (EC) در بسترهاي مورد بررسي اندازه‌گيري و امتيازدهي شدند. پشم‌سنگ خام ذرات درشت‌تري نسبت به پشم‌سنگ‌هاي حلاجي شده داشت كه سبب شد آب خود را سريع‌تر از دست بدهد. فرآوري پشم‌سنگ خام سبب كاهش مقدار رطوبت اشباع و هدايت هيدروليكي اشباع به‌دليل كاهش اندازه ذرات شد. چهار بستر مورد بررسي خيلي خوب و يك بستر خوب ارزيابي شدند. بيشترين و كمترين امتياز به‌ترتيب براي دو بستر خاك اره (34) و پشم‌سنگ حلاجي شده (30) به‌دست آمد. بسترهاي رشد مورد بررسي با مقادير زياد TP، EAW و WHC و مقادير كم BD ، EC و  WDPT در كشت‌هاي گلخانه‌اي به صورت منفرد يا در تركيب با ساير بسترهاي رايج ديگر قابل استفاده خواهند بود.