تحقّق ماهيّاتِ امكاني در آينده با ابتناءِ بر امكان استقبالي

در اين پژوهش با بررسي دقيق معاني مختلف امكان، كاربست امكان استقبالي در نسبت با مطالعات آينده‌پژوهي موردمطالعه قرار مي‌گيرد. واژه امكان در فلسفه، هنگامي كه بدون قيد خاصي به‌كار مي‌رود، به‌معناي سلب ضرورت وجود و عدم از ماهيت است. امكان استقبالي اخصّ از ديگر امكان‌هاست. اين نام‌گذاري به اين دليل است كه اين امكان تنها در مورد وقايعي كه در آينده رخ مي‌دهد معنا دارد؛ زيرا وقايع آينده، به‌طور قطعي معلوم نيستند؛ لذا وجود يا عدم محمولاتي كه در آينده مي‌آيند معلوم نيست، تا با قيد قراردادن وجود يا عدم آن‌ها براي موضوع‌شان، ثبوت يا سلب آن‌ها ضرورت به‌شرط محمول داشته باشد. روش تحقيق در اين پژوهش كتابخانه‌اي است كه گردآوري اطلاعات با رجوع به آثار دست اول و معتبر به‌دست مي‌آيد. روش تحليل اسناد، با روش استدلال قياسي منطقي انجام مي‌گردد. از نتايج بحث مي‌توان به اين موارد اشاره نمود كه از آنجايي كه امكان استقبالي، ويژه اموري است كه در آينده تحقق مي‌يابند و هنوز واقع نشده‌اند، ثبوت اين امكان درواقع با نوعي گمان و غفلت همراه است؛ ازطرفي محور همه تلاش‌هاي علمي را اصل عليت بين پديده‌ها تشكيل مي‌دهد، لذا معلول‌هايي كه در خارج وجود دارند نيازمند علت مي‌باشند. بنابراين، امكان استقبالي اختصاص به امور آينده دارد كه چون ايجاب يا سلب در آن‌ها هنوز تعيّن نيافته است؛ لذا تمام اقسام ضرورت از آن‌ها سلب مي‌شود و معلوم نيست كه يك پديده يا امري، بعداً چه وضعيتي دارد. بنابراين بايد با شناخت علت‌ها براي رخدادهاي احتمالي، چاره‌انديشي نموده يا آينده را ساخت.