بررسي ارتباط هندسۀ شكستگي‌ها با كاني‌سازي رگه‌اي با استفاده از تحليل تنش ديرين در پهنۀ بُرشي گاريجگان، شرق ايران

محدوده گاريجگان در 25 كيلومتري جنوب خوسف در استان خراسان جنوبي، در بين دو گسل امتدادلغز قرار گرفته است و در واقع يك پهنۀ بُرشي ناموازي كلاسيك كوچك به شمار مي‌رود. مرز شرقي اين پهنه را گسل امتدادلغز راست‌بُر با مؤلفه شيبي معكوس با شيب ميانگين 65 درجه به سوي شمال شرق و مرز غربي آن را گسل امتدادلغز راست‌بُر با مؤلفه شيبي معكوس با شيب ميانگين 71 درجه به سوي جنوب غرب تشكيل مي‌دهد. تحليل تنش ديرين در گسترۀ مورد مطالعه نشان مي‌دهد كه اولين عملكرد رژيم تنش در زمان ائوسن، به‌صورت امتدادلغز با محور بيشينۀ σ1=058.04 رخ داده است و دومين مرحلۀ تنش در زمان كواترنري، به‌صورت امتدادلغز و ترافشارشي با محور بيشينۀ σ1=003.05 انجام شده است. لذا محور تنش بيشينه (σ1) از ائوسن تا كواترنري در حدود 55 درجه خلاف جهت عقربه‌هاي ساعت چرخيده است. با بررسي تصويرهاي ماهواره‌اي و تهيۀ نقشۀ توزيع شكستگي‌ها و رسم نمودار گلِ سرخي و هيستوگرام شكستگي‌ها، مي‌توان آنها را در سه دسته با راستاي NW-SE، NE-SW و E-W قرار داد. گسل‌هاي دستۀ اول فراواني بيشتري دارند و آثار كاني‌سازي رگه‌اي در آنها مشاهده مي‌گردد اما دو گروه ديگر فاقد كاني‌سازي هستند. گسل‌هاي اصلي پهنۀ بُرشي (Y) و گسل‌هاي مزدوجي كه زاويۀ كمتري با پهنۀ بُرشي دارند (R, P)، مجراهاي مناسبي براي بالا آمدن سيالات هيدروترماليِ كانه‌دار غني از سيليس فراهم كرده‌اند.