الگوي ديپلماسي مرزي جمهوري ‌اسلامي ‌ايران در مرزهاي غرب كشور

زمينه و هدف: از مهم‌ترين ارگان‌هايي كه نقشي مهم را در تعاملات مرزي با كشورهاي هم‌جوار بر‌عهده دارد، فرماندهي مرزباني جمهوري‌اسلامي‌ايران است. پژوهش حاضر به‌دنبال طراحي و تدوين الگوي ديپلماسي مرزي فرماندهي مرزباني جمهوري‌اسلامي‌ايران در مرزهاي غرب كشور است‌.روش‌شناسي: پژوهش حاضر به‌لحاظ هدف كاربردي و به‌لحاظ ماهيت و نحوه گردآوري داده‌ها از نوع توصيفي و كيفي است. ابزار گردآوري داده‌ها مصاحبه نيمه‌ساختاريافته استبا جامعه‌اي شامل فرماندهان (مرزبانان درجه يك داراي استوارنامه)، خبرگان و كارشناسان آشنا به موضوع پژوهش به تعداد 16 نفر به‌شرط اشباع نظري. تجزيه‌وتحليل داده‌ها بااستفاده‌از روش تحليل مضمون سه سطحي (مضامين پايه، سازمان‌دهنده و فراگير) انجام گرفته است.يافته‌ها: يافته‌هاي پژوهش نشان مي‌دهد كه از نظر مشاركت‌كنندگان، الگوي ديپلماسي مرزي جمهوري‌اسلامي‌ايران در مرزهاي غرب كشور شامل 4 مضمون فراگير، 10 مضمون سازمان‌دهنده و 73 مضمون پايه است. مفاهيم سياسي، امنيتي، فرهنگي ـ اجتماعي و اقتصادي، مفاهيمي بودند كه به‌عنوان مضامين فراگير در اين پژوهش استخراج شدند.نتايج: نتايج حاصل‌از تحقيق بالا بيانگر اين است كه مرزهاي غرب كشور به‌دليل اهميت كاركردي و امنيتي خود، نيازمند تقويت تعاملات مرزي در قالب ديپلماسي مرزي است و الگوي به‌دست‌آمده در اين پژوهش، چارچوبي را در جهت ارتقاي تعاملات مذكور ارائه مي‌دهد. ابعاد به‌دست‌آمده در اين الگو نشان مي‌دهد كه توجه و سرمايه‌گذاري در اين بخش‌ها ارتباط مستقيمي با امنيت پايدار داخلي دارد؛ چراكه تأمين امنيت در نواحي مرزي به‌عنوان لايه اوليه امنيت دفاعي منجر به تقويت امنيت در كانون‌هاي مركزي خواهدشد.