مطالعه تجربي شكل‌ دهي تدريجي دونقطه‌اي ورق St12 با استفاده از قالب‌هاي منفي

شكل‌ دهي تدريجي دونقطه‌اي به دودسته منفي و مثبت تقسيم‌بندي مي‌شود كه فرايند مورد بررسي در اين پژوهش، شكل ‌دهي تدريجي دونقطه‌اي منفي مي‌باشد. امروزه در صنعت شكل‌ دهي، توليد قطعاتي با دقت ابعادي و توزيع ضخامت مناسب بسيار حائز اهميت مي‌باشد. هدف اين پژوهش بهبود دقت ابعادي و توزيع ضخامت نمونه توليدشده توسط فرايند شكل‌دهي تدريجي دونقطه‌اي منفي مي‌باشد. در راستاي اين هدف، توزيع ضخامت و دقت ابعادي قطعات مخروطي شكل با استفاده از ايجاد تغييراتي در پارامترهاي فرايند مانند قطر ابزار، گام عمودي، نوع روانكار و راهبرد تغيير شكل بررسي شده است. براي انجام اين پژوهش از يك دستگاه فرز كنترل عددي، يك مجموعه كامل قالب منفي، ورق فولادي St12 به ضخامت 0.9 ميلي‌متر، ابزار سر كروي و روانكار روغن SAE 10W استفاده شده است. تحليل نتايج حاصل از آزمايش‌ها نشان مي‌دهد كه در اثر افزايش قطر ابزار در گام عمودي ثابت، ضخامت كمينه از 0.24 به 0.5 ميلي‌متر افزايش مي‌يابد كه سبب كاهش نازك‌شدگي و در نهايت احتمال پارگي در ورق شده‌ است. كاهش قطر ابزار در گام عمودي ثابت باعث شكل‌دهي بهتر در گوشه‌‌هاي نوك‌تيز قطعات توليدي ‌شده و با به‌كارگيري راهبرد شكل‌دهي جديد و افزايش تعداد مراحل آن از يك مرحله به دو مرحله، ضخامت كمينه افزايش ‌يافته است. اين حالت، سبب بهبود توزيع ضخامت نمونه و كاهش احتمال پارگي در نمونه ‌شده و باتوجه ‌به بررسي‌هاي انجام شده در اين پژوهش، روانكار تأثير چشم‌گيري در توزيع ضخامت و دقت ابعادي نمونه توليدي نداشته و استفاده از روانكار در اين پژوهش تنها سبب كاهش زبري سطح گرديده است.