توسعه شهر دانش بنيان به عنوان استراتژي رشد هوشمند كلانشهر شيراز

مقدمه:  روند رو به رشد جهاني شدن و شكل‌گيري اقتصاد دانش بنيان و افزايش اهميت بُعد فضايي توليد، به اشتراك گذاري و استفاده از دانش، باعث قوت يافتن اين انديشه كه رقابت‌پذيري شهر‌ها وابسته به ميزان توليد، به اشتراك گذاري و استفاده از دانش در اقتصاد شهري مي باشد، شده است. در نتيجه مناطق شهري كه كانون‌‌هاي اصلي توسعه اقتصاد دانش بنيان هستند، با فرايند‌هاي پويايي از تجديد ساختار فضايي و اقتصادي تغيير مي پذيرند.هدف:  اين مقاله‌ با هدف اولويت‌‌ بندي عوامل توسعه دانش بنيان و رشد هوشمند در كلانشهر شيراز تدوين شده است.روش شناسي:  اين پژوهش از نظر ماهيت، كيفي، از نظر متدولوژي، توصيفي - تحليلي و از نظر هدف، كاربردي مي باشد. براي جمع‌آوري اطلاعات و داده‌‌هاي مورد نياز، از روش مطالعه اسنادي-كتابخانه‌اي و همچنين آمارنامه‌‌هاي سال 1395 استفاده گرديد. در اين راستا به روش دلفي، با نمونه‌گيري هدفمند، از ديدگاه‌‌هاي 30 كارشناس و خبره مرتبط با موضوع پژوهش براي جمع‌آوري داده‌‌هاي كمي و ارزش گذاري شده در راستاي متغير‌هاي تبيين كننده‌ پژوهش بهره گرفته شده و براي پيشبرد اهداف و پرسش‌‌هاي پژوهش در قالب اولويت‌‌هاي عوامل توسعه دانش بنيان و رشد هوشمند در كلانشهر شيراز، از مدل تحليل سلسله مراتبي AHP در محيط نرم افزاري Expert Choice استفاده شده است.قلمرو جغرافيايي پژوهش:  قلمرو پژوهش در  شهر شيراز، مركز استان فارس به طول ۴۰ كيلومتر و عرضي متفاوت بين ۱۵ تا ۳۰ كيلومتر با مساحت ۱۲۶۸ كيلومتر مربع به شكل مستطيل و از لحاظ جغرافيايي در جنوب غربي ايران و در‌ بخش مركزي فارس قرار دارد.يافته ها و بحث:  بر اساس نتايج تحليل سلسله مراتبي، عوامل موثر اولويت بندي شدند كه طبق آن عامل اجتماعي-فرهنگي با وزن 0.295 در رتبه اول، عامل اقتصادي با وزن 0.225 در رتبه دوم، عامل نهادي-مديريتي با وزن 0.187 در رتبه سوم و عامل محيط شهري با وزن 0.156 در رتبه آخر قرار دارند. سپس بنابر اولويت ها، استراتژي رشد هوشمند كلانشهر شيراز در قالب پيشنهادات مطرح شده است.نتيجه گيري: بر اساس نتايج تحليل سلسله مراتبي، عوامل اجتماعي-فرهنگي در رتبه اول و عوامل محيط شهري در رتبه آخر قرار دارند. سپس معيارهاي اجتماعي-فرهنگي و معيارهاي ديگر عوامل اولويت بندي شدند كه در عوامل اجتماعي-فرهنگي زيرساخت‌‌هاي اجتماعي با وزن 0.229 در رتبه اول و گوناگوني، شفافيت و پاسخگويي با وزن 0.132 در رتبه آخر قرار دارد. در عوامل اقتصادي معيار صنعت دانش بنيان با وزن0.298 در رتبه اول و صنعت خلاق با وزن 0.131 در رتبه آخر قرار دارد. در عوامل مديريتي–نهادي معيار مديريت زيرساخت‌‌ها با وزن 0.461 در رتبه اول، و معيار مديريت رشد با وزن 0.208 در رتبه آخر قرار مي‌گيرد. در عوامل محيط شهري توسعه پايدار شهري با وزن 0.3 در رتبه اول، و سيستم حمل و نقل هوشمند با وزن 0.138 در رتبه آخر قرار مي گيرد.