اثر تركيب آموزش حافظه كاري و كنترل توجه به ولع مصرف كنترل تكانه وحافظه كاري معتادان به اپيوئيد ها: كارآزمايي باليني تصادفي‌سازي‌شده و كنترل‌شده

اهداف پژوهش حاضر باهدف پاسخگويي به اين پرسش انجام شد كه آيا مداخله تركيب آموزش حافظه كاري با آموزش كنترل توجه بر كاهش  ولع مصرف،كاهش تكانش‌گري و افزايش حافظه كاري بيماران مبتلابه مصرف اپيوئيد تحت درمان نگهدارنده با متادون مؤثر است؟ مواد و روش ها اين پژوهش يك كارآزمايي باليني تصادفي‌سازي‌شده و كنترل‌شده بود. از مراجعين كلينيك‌هاي ترك اعتياد سطح شهر مشهد، تعداد 50 نفر كه واجد معيارهاي ورود بودند به روش نمونه‌گيري در دسترس انتخاب شدند. روش و اهداف مطالعه قبل از امضاي فرم رضايت آگاهانه به‌طور كامل براي آن‌ها توضيح داده شد. شركت‌كنندگان به‌طور تصادفي تعداد 25 نفر در گروه آزمايش و تعداد 25 نفر در گروه كنترل جايگذاري شدند. براي گروه آزمايش نحوه استفاده از مداخله توضيح داده شد و اپليكيشن موبايل در اختيار آن‌ها قرار گرفت. براي ارزيابي اين افراد پيش از مداخله و پس از پايان مداخله از ابزارهاي اندازه‌گيري براي سنجش ولع مصرف از پرسش‌نامه سنجش وسوسه مصرف مواد پس از ترك، براي سنجش تكانش‌گري از مقياس تكانش‌گري بارات و براي سنجش حافظه كاري از خرده‌مقياس فراخناي ارقام از حافظه كاري وكسلر استفاده شد. از درصد و توزيع فراواني، ميانگين و انحراف‌معيار براي پردازش اطلاعات توصيفي و از آزمون پارامتريك تحليل كوواريانس چندمتغيره براي تحليل‌هاي استنباطي استفاده شد.  يافته ها تركيب آموزش حافظه كاري با آموزش كنترل توجه تأثير معناداري بر كاهش ولع مصرف و تكانش‌گري بيماران در گروه آزمايش نسبت گروه كنترل داشته است و تأثير معناداري بر افزايش حافظه كاري گروه آزمايش نسبت گروه كنترل نداشته است (0/05 P).  نتيجه گيري يافته‌هاي پژوهش حاضر حاكي از اين است كه مداخله تركيب آموزش حافظه كاري با آموزش كنترل توجه مي‌تواند مداخله كمكي مؤثري در افراد تحت درمان نگهدارنده با متادون باشد. كاهش تكانش‌گري و ولع مصرف را در بازه زماني 4 هفته و صرف زماني كوتاه براي اين تمرين جديد شناختي نيز مي‌توان مشاهده كرد. باتوجه‌به اينكه در اين نوع درمان كمكي درمانگر يا پژوهشگر در كنار شركت‌كنندگان هنگام انجام تمرين، حضور فيزيكي ندارد، لازم است به ايجاد ويژگي‌هايي كه باعث جذابيت بيشتر اپليكيشن‌هاي بازتواني شناختي و كاربري آسان‌تر براي افراد مي‌شود توجه بيشتري كرد. مي‌توان در پژوهش‌هاي آينده اپليكيشن بازتواني عصبي را در اختيار جوامع پژوهشي غيرمبتلا به اعتياد كه داراي نقص شناختي مي‌باشند، قرار داد تا تأثير آن مورد سنجش قرار گيرد.