بررسي واكنش سرمايه‌گذاران نسبت به پايداري ذهني و عيني اجزاي سود در شركت‌هاي مشكوك به درماندگي مالي و تقلب

يكي از روش هايي كه مديران شركت هاي درمانده مالي و ورشكسته ممكن است براي مخفي كردن عملكرد ضعيف خود از آن استفاده كنند دست كاري افزايشي سود حسابداري است. هدف اصلي اين پژوهش، مطالعه ادراك(واكنش) سرمايه‌گذاران نسبت به پايداري ذهني و عيني اجزاي سود در شركت‌هاي مشكوك به درماندگي مالي و تقلب شركت نمونه طي يك دوره 13ساله از سال 1386 تا 1398 با تعداد نمونه 179شركت و 2327 مشاهده مي باشد. از اين تعداد مشاهده، 124سال – شركت مربوط به شركت‌هاي مشكوك به درماندگي مالي و 812 سال- شركت مربوط به شركت‌هاي مشكوك به تقلب انتخاب شده است. در اين پژوهش براي شناسايي شركت‌هاي مشكوك به درماندگي مالي از ماده 141 قانون تجارت ايران و شركت‌هاي مشكوك به تقلب از روش مدل نمره M بنيش استفاده‌شده است. به‌منظور تجزيه‌وتحليل داده‌ها و آزمون فرضيه‌ها از الگوي معادلات هم‌زمان ميشكين(1983) با رويكرد داده‌هاي تركيبي و مدل رگرسيون چندمتغيره با استفاده از نرم‌افزار ايويوز نسخه10 استفاده‌شده است. يافته‌هاي پژوهش نشان مي‌دهد كه در اين شركت‌ها، سرمايه‌گذاران پايداري ذهني جزء نقدي و تعهدي سود را نسبت به پايداري عيني جزء نقدي و تعهدي سود بيشتر از واقع ارزش‌گذاري مي‌كنند. همچنين آن‌ها ضريب پايداري جزء نقدي سود را كمتر از واقع و ضريب پايداري جزء تعهدي سود را بيشتر از واقع ارزش‌گذاري مي‌كنند. با توجه به ارزش‌گذاري بيشتر پايداري ذهني جزء نقدي و تعهدي سود نسبت به پايداري عيني جزء نقدي و تعهدي سود توسط سرمايه‌گذاران در شركت‌هاي مشكوك به درماندگي مالي و تقلب، پيشنهاد مي‌گردد كه سرمايه‌گذاران با توجه به حساسيت اين شركت‌ها در تصميمات سرمايه‌گذاري خود با كسب آگاهي بيشتر توانايي محاسبه پايدار بودن ذهني اجزا سود را كسب كرده تا درك صحيحي از اين اقلام داشته باشند.