اثر نوع ماده آلي و روش‌‌هاي كشت بر محتواي گليسيريزيك اسيد و ويژگي‌هاي مورفوفيزيولوژيك شيرين‌بيان

اين پژوهش به‌منظور بررسي تأثير روش‌‌هاي كاشت و نوع ماده آلي (ورمي‌كمپوست، تفاله شيرين‌بيان و كود دامي) بر محتواي گليسيريزيك اسيد و ويژگي‌هاي مورفوفيزيولوژيك گياه دارويي شيرين‌بيان (Glycyrrhiza glabra L.) انجام شد. تيمارها شامل ورمي‌كمپوست، تفاله شيرين‌بيان و كود دامي هر كدام در 4 سطح 0 (شاهد)، 10، 20 و 40 تن در هكتار و نيز دو روش كشت نشايي و كشت مستقيم بذر بودند. نتايج نشان داد كه اثر متقابل روش كشت و نوع ماده آلي بر صفات مورفوفيزيولوژيك شيرين‌‌بيان معني‌‌دار است. بر اساس نتايج بدست آمده، وزن ‌تر و خشك شاخساره و ريشه در تيمار كشت نشايي و تيمار ورمي‌كمپوست و كوددامي در سطح 40 تن در هكتار بيشتر از ساير سطوح بود. مقدار نشاسته در روش كشت نشايي و كود ورمي‌كمپوست در سطح 40 تن در هكتار بيشترين مقدار بوده و با 20 تن در هكتار كود ورمي‌كمپوست تفاوت معني‌داري نداشت. ميزان سديم ريشه در روش كشت نشايي و كاربرد كودهاي ورمي كمپوست و كود دامي نسبت به كاربرد تفاله شيرين‌بيان به‌طور معني‌داري بالاتر بود. بيشترين مقدار پتاسيم ريشه در كاربرد تفاله شيرين‌بيان و كود دامي در سطح 40 تن در هكتار بود. بيشترين درصد اسيد گليسيريزيك در كاربرد 20 تن در هكتار تفاله شيرين‌‌بيان (2.8 %) و بيشترين عملكرد اسيد گليسيريزيك در واحد سطح (526.69 كيلوگرم در هكتار) در تيمار كشت نشايي و كاربرد 40 تن در هكتار كود دامي مشاهده شد. به‌طور كلي با توجه به اين كه در برخي گياهان دارويي از جمله شيرين‌بيان عملكرد ريشه و ميزان ماده مؤثره اهميت دارد كاربرد سطوح 20 تا 40 تن در هكتار كود دامي يا 20 تن در هكتار تفاله شيرين‏بيان در روش كشت نشايي موجب عملكرد بيشتري خواهد شد.