تعيين سناريوي بهينه كاهش آثار حذف ارز ترجيحي بر رفاه و درآمد عوامل توليد؛ رهيافت مدل تعادل عمومي RDCGE

بر اساس داده‌هاي شاخص قيمت مصرف‌كننده مركز آمار ايران، پس از اجراي سياست حذف ارز ترجيحي از كالاهاي اساسي (مردمي‌سازي يارانه‌ها)، ميانگين تورم نقطه‌به‌نقطه (نسبت به ماه مشابه سال قبل) گروه‌هاي عمده غذايي از خرداد 1401 تا آبان 1402، 86.1 درصد افزايش يافته است. حال، سؤال اساسي اين است كه در چه‌صورت اجراي سياست مذكور، منجر به كاهش اثرات منفي بر درآمد عوامل توليد و رفاه خواهد شد؟ براين اساس، در پژوهش حاضر اثر 18 سناريو، در قالب نوع حذف ارز ترجيحي از كالاهاي اساسي (يكباره، طي سه و طي پنج سال)، نوع جبران حمايتي (نقدي يا كالايي) و سطح پوشش حمايتي (تمامي دهك‌ها، دهك‌هاي پائين و متوسط يا تنها دهك‌هاي پائين درآمدي)، بر رفاه و درآمد عوامل توليد شبيه‌سازي شد. همچنين، داده‌هاي مورد نياز از ماتريس حسابداري اجتماعي و جدول داده- ستانده بانك مركزي گردآوري و جهت تجزيه‌وتحليل آن‌ها از مدل تعادل عمومي محاسبه‌پذير پوياي بازگشتي (RDCGE)  استفاده شد. نتايج نشان داد بهترين سناريو، سناريوي حذف ارز ترجيحي طي دوره پنج ساله، جبران حمايتي نقدي و پوشش حمايتي از دهك‌هاي پائين و متوسط درآمدي مي‌باشد. بدين مفهوم كه اگر دولت حذف ارز ترجيحي را به‌تدريج طي دوره پنج ساله انجام داده و بصورت نقدي از دهك‌هاي پائين و متوسط درآمدي حمايت كند، اثرات منفي شوك آن بر درآمد عوامل توليد و رفاه خنثي شده و سپس مثبت مي‌شود.