تأثير رژيم هاي كم آبياري بر ويژگي هاي فتوسنتزي، مورفولوژيك و عملكردي گلرنگ (Carthamus tinctorious L.) در شرايط آب و هوايي اهواز

كم آبياري يك راهبرد مديريت آب است كه كاربرد آب را تا مراحل رشد حساس به خشكي كاهش مي دهد. به‌ منظور بررسي اثر رژيم هاي مختلف آبياري بر ويژگي هاي فتوسنتزي، مورفولوژيك و عملكردي دو رقم گلرنگ زراعي، آزمايشي مزرعه اي به‌صورت كرت‌هاي خردشده در قالب طرح پايه بلوك هاي كامل تصادفي در سه تكرار در سال زراعي 97- 1396 در مزرعه آزمايشي دانشگاه شهيد چمران اهواز اجرا شد. چهار سطح رژيم كم آبياري شامل: شاهد (آبياري در 80 درصد ظرفيت زراعي)، كم آبياري ملايم (آبياري در 60-80-80-40 درصد ظرفيت زراعي)، كم آبياري متوسط (آبياري در 60-60-60-60 درصد ظرفيت زراعي) و كم آبياري شديد (آبياري در 40-60-60-40 درصد ظرفيت زراعي) در كرت‌هاي اصلي و دو رقم گلرنگ زراعي پديده و گلدشت در كرت‌هاي فرعي قرار گرفتند. رژيم هاي آبياري با توجه به رسيدن ميزان رطوبت خاك به مقاديردرصد  ظرفيت زراعي مورد اشاره به ترتيب در مراحل رشد سريع ساقه، آغاز تكمه دهي، آغاز گلدهي و آغاز پر شدن دانه اعمال شد. بين ارقام تفاوت معني‌داري از نظر صفات مورد مطالعه وجود داشت و رژيم هاي كم آبياري به طور متفاوتي باعث كاهش معني دار هدايت روزنه اي، سرعت فتوسنتز، تعداد طبق در بوته، تعداد دانه در طبق، تعداد دانه در بوته، وزن هزار دانه، قطر طبق، ارتفاع اولين شاخه فرعي، ارتفاع بوته، تعداد شاخه فرعي در بوته، عملكرد زيست توده، شاخص برداشت و عملكرد دانه و روغن شد. رژيم هاي كم آبياري ملايم، متوسط و شديد منجر به كاهش معني‌دار عملكرد دانه در هر دو رقم به ترتيب به ميزان 26، 39 و 63 درصد در مقايسه با رژيم آبياري مطلوب شد. مقادير اين كاهش براي عملكرد روغن به ترتيب برابر با 31، 42 و 63 درصد بود. رقم گلدشت در مقايسه با رقم پديده به دليل عملكرد دانه بالاتر داراي مقادير عملكرد روغن بالاتري بود. اعمال رژيم كم آبياري متوسط با توجه به كاهش 20 درصدي مصرف آب در مراحل مختلف رشدي گياه در مقايسه با آبياري مطلوب به عنوان راهبرد مناسب كاهش مصرف آب با حفظ عملكرد قابل قبول و كشت رقم گلدشت در اين منطقه تعيين شد.