پيكربندي نهادي برساخت فدراليسم منطقه‌اي ذيل گفتمان مديريت سياسي ملوك الطوايفي در ايران عصر قاجاريه

از نظرگاه جغرافياي سياسي پسامدرن چگونگي اداره، كنترل و نظارت بر مناطق مختلف زيرمجموعه يك كشور و تنظيم مناسبات اقتصادي و اداري در جامعه و الگوهاي قبض و بسط قدرت سياسي در فضاي سرزميني، يك فرايند خطي و تعميم گرا محسوب نمي‌شود. بلكه مجموعه‌اي از گفتمان‌ها به مثابه مجموعه‌اي از عناصر نظام يافته ذهني كه در مقطعي از تاريخ گفتمان هاي رقيب را از صحنه خارج نموده است؛ شكلواره متفاوتي از تفويض اختيارات را نسبت به نهادهاي سياسي- منطقه‌اي و در متن تاريخي قلمرو پديدار مي‌نمايند. در اين راستا در عصر قاجاريه(1796- 1925) مفصل‌بندي توزيع قدرت سياسي ذيل گفتمان ملوك الطوايفي داراي گسست گفتماني با دوره‌هاي پيشين بود. از جمله در دوره‌ سلسله‌هاي صفويه ذيل گفتمان تشيع و افشاريه ذيل گفتمان ميليتاريسم الگوي توزيع قدرت سياسي در سطح قلمرو از تمركز بيشتري برخوردار بود. در اين پژوهش كوشش گرديده با اتكا به روش تفسيري و در چارچوب مفهوم حكومت‌مندي فوكو چگونگي پيكربندي نهادي برساخت فدراليسم منطقه‌اي در عصر قاجاريه ذيل گفتمان ملوك الطوايفي تحليل گردد. يافته‌هاي تحقيق نمايان‌گر آن است كه در گفتمان ملوك الطوايفي حكومت قاجاريه؛ علي رغم اينكه حكمراني مبتني بر سلطنت فردي بود؛ ليكن هم ارزي مبتني بر توزيع قدرت سياسي ميان حكومت مركزي با ايلات، زمين‌داران روستايي، سرمايه داران شهري و روحانيت موجب عينيت‌يابي فدراليسم منطقه‎اي در جغرافياي تاريخي ايران گرديد. بطوري كه اعمال حاكميت پادشاهان قاجاريه در پهنۀ قلمرو بدون نياز به تشكيل ارتش دائمي و فراگير و گسترش بوروكراسي توسط دولت مركزي صورت مي‌پذيرفت و دال مركزي كشورداري به سوي تمركززدايي و غيركانوني شدن سلسله مراتب مديريت سياسي قلمرو پيش رفت.