تحليل تغييرات فضايي الگوهاي دوام فصل بارش كشور ايران

تغييرات آب و هوايي و از جمله تغييرات فضايي بارش، چالشي است كه ابعاد مختلف زندگي امروزي جوامع بشري را تحت تاثير قرار داده است. با توجه به آب و هواي خشك و نيمه خشك كشور و اهميت مانايي فراسنج بارش در مديريت منابع آب و غذا در آن، بررسي تغييرات فضايي آن در پهنه كشور از اهميت بسزايي برخوردار خواهد بود. از اين رو در اين پژوهش تغييرات فضايي دوام فصل بارش در دوره مرطوب (سپتامبر تا مي) با استفاده از دو آماره «موران محلي» و «لكه هاي داغ گتيس اٌرد-جي» طي 5 دوره 5 ساله در سال‌هاي 1991 تا 2015 ميلادي مد نظر قرار گرفت. پراكنش فضايي مثبت دوام فصل بارش، بر پايه نتايج آماره موران محلي، انطباق بسيار خوبي با نواحي پربارش كشور دارد. از سوي ديگر پيوستگي الگوي فضايي منفي حاصل از آماره لكه هاي داغ، در قياس با نتايج آماره موران محلي بيشتر بوده و بر نواحي بسيار كم بارش جنوب شرقي و مركزي منطبق است. همچنين نتايج آماره الكساندرسون نشان داد كه سري زماني 13 ايستگاه از 108 ايستگاه منتخب، داراي جهش يعني تغيير ناگهاني در سري زماني دوام فصل بارش،بوده‌اند. اين جهش‌ها بيشتر در ايستگاه هاي جنوبي كشور و در سالهاي بعد از 2000 ميلادي آشكار شده است.