شناسايي و تحليل عوامل سوداگرانه موثر بر تغييرات كاربري زمين و فعاليت(مورد كاوي خيابان گيشا كوي نصر تهران)

اهداف برنامه‌ريزي كاربري زمين به عنوان هسته اصلي برنامه‌ريزي شهري از وجوه مختلفي قابل بررسي است.استفاده بهينه اراضي و پيش‌گيري از سوداگري زمين از اين اهداف است.وارد شدن ارزش اضافي و انباشت مازاد در شهر مي‌تواند با پررنگ كردن وجه سرمايه‌اي، سبب تغيير در ميزان تقاضاي زمين شهري به عنوان بستر مكاني و فضايي فعاليت‌ها شود.يكي از اشكال اين دسته از تغييرات، تجاري شدن نواحي مسكوني و تمايل برخي افراد براي تغيير كاربري مسكوني به تجاري است كه بخش عمده‌اي از جداره‌هاي محلات مسكوني كلانشهر تهران بويژه محلات شمالي شهر را طي ساليان اخير دربرگرفته است.كوي نصر در منطقه 2 شهر تهران بافتي شطرنجي با محوريت خيابان گيشا دارد كه تعدد كاربري‌هاي تجاري فرامحلي در جداره اين خيابان، مسئله مطرح شده در اين پژوهش بود. با توجه به مشاهدات ميداني انجام شده در هر 45 متر از اين خيابان يك بانك وجود دارد و اين درحاليست كه شعاع عملكردي فعاليت‌هاي بانك، در مقياس ناحيه تعريف مي‌شود.مسئله طرح شده از آن جهت قابل بررسي است كه توجيه مالي و سوداگرانه اين تغييرات مي‌تواند باعث بروز فشارهايي بر محيط مانند آلودگي صوتي، ترافيكي و در مواردي نارضايتي ساكنين محدوده شود.بنابراين هدف اصلي اين پژوهش شناسايي و تحليل عوامل سوداگرانه موثر بر تغييرات كاربري زمين در جداره خيابان گيشا است.روش پژوهش در اين مطالعه كتابخانه‌اي، اسنادي، پيمايش ميداني و محلي و همچنين استفاده از روش تحليل عاملي به منظور تعيين عوامل موثر بر تغييرات كاربري در خيابان گيشا بوده است.با استفاده از اين روش 3 عامل دسترسي، اقتصاد زمين و توزيع فعاليتي و ساختار محله‌اي به عنوان عوامل موثر بر تغييرات كاربري در جداره خيابان گيشا مطرح شد.در نهايت به منظور برنامه‌ريزي جهت كنترل پيامدهاي سوداگرانه اين تغييرات، جدول ماتريس عوامل خارجي و داخلي تنظيم و رويكرد تدافعي براي ارائه راهبرد و سياست‌ها اتخاذ شد.