بررسي ميزان اكسيژن سرمي خون متعاقب استفاده از ماسك هاي صورت سه لايه، پنج لايه و N95 پس از فواصل يك، دو و سه ساعت در دانشجويان دندانپزشكي دانشگاه آزاد اسلامي در سال 1401-1400

سابقه و هدف: ماسك‌هاي صورت و ماسك‌هاي تنفسي براي فيلتر كردن هواي استنشاقي استفاده مي‌شوند كه ممكن است حاوي دارپلت ها و غلظت ذرات معلق باشد. ماسك‌ها به عنوان مانعي براي هواي دم و بازدم عمل مي‌كنند كه ممكن است ويژگي‌هاي جريان هواي بيني و عملكرد تهويه هواي بيني را تغيير دهد.اين مطالعه با هدف تعيين ميزان اكسيژن سرمي خون متعاقب استفاده از ماسك هاي صورت سه لايه، پنج لايه و N95 پس از فواصل يك، دو و سه ساعت در دانشجويان دندانپزشكي دانشگاه آزاد اسلامي انجام گرفت مواد و روشها:  اين مطالعه مقطعي تحليلي روي تعداد 38 دانشجوي دندانپزشكي دانشگاه ازاد اسلامي در سال 1401-1400 انجام شد. در ابتدا، 20 دقيقه پيش از شروع مطالعه و در حالت استراحت با استفاده از دستگاه پالس اكسي متر ميزان درصد اكسيژن شرياني آنها اندازه گيري شد. سپس طي سه روز به ترتيب دانشجويان ماسك هاي سه لايه، پنج لايه و N95 را بر روي صورت خود گذاشتند و پس از گذشتن فواصل زماني 1، 2 و 3 ساعت ميزان اكسيژن شرياني آنها توسط پالس اكسي متر اندازه‌گيري شد. براي تجزيه و تحليل داده‌ها از نرم افزار SPSS و آزمون هاي one-way ANOVA، repeated measures ANOVA ، Bonferroni و Tukey استفاده شد.يافته ها: در زمان هاي يك، دو و سه ساعت پس از پوشيدن ماسك بالاترين ميانگين درصد اكسيژن سرمي خون به ترتيب در ماسك سه لايه، ماسك پنج لايه و ماسك N95 وجود داشت. ميانگين درصد اشباع اكسيژن سرمي خون يك ساعت پس از پوشيدن ماسك بين گروه هاي بدون ماسك، ماسك هاي سه لايه، 5 لايه و N95 تفاوت معناداري نداشت (0/05 p). در زمان هاي دو و سه ساعت درصد اكسيژن سرمي خون در گروه هاي ماسك هاي سه لايه، 5 لايه و N95 بطورمعناداري پايين تر از قبل از شروع مطالعه بود (0/001 p). در زمان دو ساعت درصد اكسيژن سرمي خون در گروه هاي ماسك سه لايه، بطورمعناداري بالاتر از ماسك هاي 5 لايه (0/027=p) و N95 (0/014=p)) بود. در هر سه نوع ماسك صورت زمان ارزيابي بر درصد اشباع اكسيژن سرمي خون تاثيرگذار بود (05/0 p). ميانگين درصد اكسيژن سرمي خون در زمان قبل از مطالعه با يك ساعت پس از پوشيدن ماسك تفاوت معناداري نداشت (0/05 p). اما ميانگين درصد اكسيژن سرمي خون در زمان هاي دو ساعت (0/001 p) و سه ساعت (0/005=p) پس از پوشيدن ماسك بطورمعناداري پايين تر از قبل از شروع مطالعه بود. ميانگين درصد اكسيژن سرمي خون بين زمان هاي يك ساعت با دو و سه ساعت پوشيدن ماسك تفاوت معناداري نداشت (0/05 p). نتيجه گيري: پس از دو و سه ساعت پوشيدن ماسك هاي صورت ميزان اكسيژن سرمي خون كاهش يافت. پيامدهاي تنفسي ناشي از كاهش سطح اشباع اكسيژن خون مي تواند مضر باشد. بنابراين، براي جلوگيري از چنين عواقبي، توصيه مي شود اقدامات پيشگيرانه انجام شود.