طراحي و شبيه ‌سازي زنجيره ارزش گوشت گوساله در شهر مشهد: كاربرد رويكرد پويايي سامانه

قيمت گوشت قرمز در سال‌ هاي اخير رشد قابل توجهي داشته است كه اين امر موجب كاهش رفاه مصرف كنندگان اين محصول شده و ميزان مصرف آن در قشرهاي كم‌درآمد جامعه بسيار كاهش پيدا كرده است. وجود چالش‌هاي چندي در زنجيره ارزش گوشت گوساله و حضور فعالان متعدد با هدف‌هاي گوناگون در اين زنجيره، موجب پيچيدگي آن شده و تجزيه و تحليل اين زنجيره را دشوار كرده است. در اين تحقيق پس از شناسايي فعالان زنجيره ارزش گوشت گوساله در شهر مشهد، روابط ميان عنصرهاي اين زنجيره در قالب حلقه‌‌هاي علت معلولي بيان شده است. آن‌گاه با شناسايي انواع متغيرهاي موجود در سامانه شامل متغيرهاي انباشت، نرخ، كمكي و فراسنجه‌ (پارامتر)ها نمودار انباشت جريان اين زنجيره ترسيم شده و سپس تركيب‌بندي (فرموله) و شبيه‌سازي شده است. نتايج گوياي آن است كه روند رشد قيمت گوشت قرمز افزايشي و بسيار شديدتر از روند رشد قيمت دام زنده در دامداري مي‌باشد. همچنين جمعيت دام مولد منطقه مورد بررسي در سال‌هاي اخير روندي نزولي را تجربه كرده است كه در صورت عدم انجام اقدام‌هاي مناسب در زنجيره تأمين اين محصول، ادامه خواهد يافت و احتمال تعطيل شدن شمار قابل توجهي از دامداري‌ها وجود دارد. در اين مدل پايه با سناريوسازي روي متغيرهاي كليدي نظير نرخ ارز و نرخ تعرفه واردات نهاده‌ها و گوشت قرمز مي‌توان تاثير انواع سياست‌هاي حمايتي دولت را بر قيمت گوشت گوساله و ديگر متغيرهاي مهم اين زنجيره بررسي و ارزيابي و سياست‌هاي مناسب براي بهبود وضعيت زنجيره تأمين اين محصول را شناسايي كرد. بنابراين چنين مدلي كه پويايي‌هاي رابطه ميان عامل‌هاي درگير در زنجيره ارزش گوشت قرمز را به خوبي نشان مي‌دهد مي‌تواند به عنوان يك الگوي عملياتي تصميم‌گيري براي سياست‌گذاران و برنامه‌ريزان بخش كشاورزي كشور استفاده شود.