اثرات غيرخطي سياست‌‌هاي پولي بر فرار مغزها در كشورهاي درحال‌توسعه

موضوع فرار مغزها و مهاجرت نخبگان بحث تازه‌اي نيست، بلكه پديده‌اي است كه از ديرباز تاكنون به گونه‌هاي مختلف و چشمگير در كشورهاي درحال‌توسعه ديده شده است. واكاوي اثرات سياست‌‌هاي پولي بر فرار مغزها مي‌‌تواند اين پديده را به نحوي مؤثرتر مورد تجزيه و تحليل قرار دهد؛ چرا كه متغيرهاي اقتصادي در حوزۀ سياست پولي نقش بسزايي در اين زمينه ايفا مي‌‌كنند. جلوگيري از مهاجرت نخبگان، جذب سرمايه‌هاي خصوصي و هدايت حجم پول و نقدينگي به سمت توليد، مستلزم تدوين و اجراي سياست‌هاي حمايتي كلان و انجام اصلاحات ساختاري است. به دليل خلأ موجود در مطالعات قبلي كه تاكنون به بررسي تأثير عوامل متعدد بر مهاجرت نخبگان پرداخته‌‌اند، هدف پژوهش حاضر بررسي اثرات غيرخطي سياست‌‌هاي پولي بر فرار مغزها در كشورهاي درحال‌توسعه بين سال‌‌هاي 2018-2002 است. بدين منظور از روش گشتاورهاي تعميم‌‌يافته استفاده شده است. بر اساس يافته‌‌هاي مطالعه و نتايج برآورد مدل، هركدام از متغيرهاي موجود در مدل تأثيري متفاوت بر فرار مغزها دارد كه برخي سبب كاهش و برخي سبب تشديد مهاجرت نخبگان مي‌‌شود. رشد حجم پول تأثيري غيرخطي بر فرار مغزها داشته است. رشد حجم پول در سطح پايين‌‌تر از آستانۀ تعيين‌شده تأثيري منفي بر فرار مغزها برجاي گذاشته، اما عبور آن از سطح آستانه‌‌، يعني 09/30، موجب تشديد فرار مغزها شده است. در واقع وقفۀ اول فرار مغزها، توان دوم رشد حجم پول و نرخ بهره اثري مثبت و اعتباردهي بخش پولي به بخش خصوصي و رشد حجم پول كمتر از آستانۀ مورد نظر اثري منفي بر فرار مغزها و مهاجرت نخبگان در كشورهاي درحال‌توسعه داشته است.