بررسي تغييرات منطقه اي شاخص خشكسالي SPI سه ماهه با استفاده از تكنيك زمين آماري كريجينگ، مطالعه موردي : استان فارس

‌درون يابي از تكنيك هاي ضروري در مطالعات و بررسي پهنه هاي مكاني اقليمي است. اين ضرورت حاصل نبود الزام و فقدان امكانات در تاسيس ايستگاه هاي سنجش عناصر اقليمي در مقياس گسترده است. فقدان يا كمبود ايستگاه‌هايي كه بطور كامل حاوي چنين مشخصاتي باشند، اقليم شناسان را ملزم به رعايت اصولي معين در ‌درون‌يابي ‌مي‌سازد. در اين تحقيق تلاش بر آن است كه ضمن معرفي روش ‌درون‌يابي كريجينگ به عنوان يكي از روش‌هاي دقيق و پركاربرد، مراحل انجام اين فرآيند و انتخاب بهترين نوع از مدل كريجينگ با ذكر مطالعه‌اي موردي صورت گيرد. با توجه به روند رو به افزايش خشكسالي در كشور و نياز به برنامه ريزي در مديريت منابع آب، در مطالعه حاضر خشكسالي هواشناسي استان فارس مورد بررسي قرار گرفت. در اين راستا شاخص خشكسالي هواشناسي استاندارد شده بارش SPI سه ماهه براي ايستگاه‌هاي سينوپتيك استان محاسبه گرديد. شاخص SPI سه ماهه در مطالعات مرتبط با خشكسالي كشاورزي كاربرد بيشتري دارد. به منظور ‌درون‌يابي شاخص SPI سه ماهه در ابتدا سمي‌واريوگرام تجربي داده‌هاي محاسبه و ترسيم گشت. سپس 17 مدل كريجينگ بر سمي‌واريوگرام داده‌ها برازش يافت، و با استفاده از تكنيك ارزيابي متقاطع خطاي تخمين مدلها برآورد گرديد. نتايج نشان داد كه مناسبترين مدل برازش داده شده بر داده‌هاي شاخص خشكسالي SPI سه ماهه ايستگاه‌ها، مدلهاي خطي، تواني، ريشه دوم، لگاريتمي و گوسي كريجينگ معمولي ‌مي‌باشد. با استفاده از نتايج حاصله، ارزيابي كفايت شبكه باران‌سنجي نيز ‌مي‌تواند صورت گيرد. مدل گوسي به عنوان يكي از بهترين مدل‌هاي برازش يافته بيانگر پيوستگي مكاني بالاي بارش در منطقه مورد مطالعه است. واريوگرام با فرض عدم وجود روند بر داده‌ها برازش داده شد. در نظر گرفتن روند خطي و غير خطي،‌ و آناليز نقشه‌هاي خطا ‌مي‌تواند منجر به استخراج مدل‌هاي بهتر گردد.