سواد پژوهشي معلمان: مرور دامنه‌اي نقش معلمان در پژوهش و الگوهاي سواد پژوهشي

در دنياي امروز گسترش دانش از طريق پژوهش يكي از محورهاي اصلي پيشرفت در نظام آموزشي محسوب مي‏شود. براي تحقق اين هدف، لازم است كه معلمان از سواد پژوهشي كه پيش‏نياز مشاركت در پژوهش است برخوردار باشند و با به‏كارگيري رويكردهاي مبتني بر نتايج پژوهشي در كلاس‏هاي خود در مسير بهبود كيفيت فرايندهاي آموزشي حركت كنند. يكي از اقدامات اوليه بـراي توانمندسازي معلمان در اين حوزه، آگاهي از وضعيت كنوني سواد پژوهشي و تعيـين دانـش و مهارت‏هاي مورد نياز آن‌ها بـراي مشاركت مؤثر در پژوهش است. در اين راستا، پژوهش حاضر به معرفي مفهوم سواد پژوهشي به‌عنوان سازه‏اي مهم و تأثيرگذار در مشاركت معلمان در پژوهش و اهميت آن در غني‏سازي روش‏هاي تدريس و درنهايت ارتقاي كيفيت آموزش مي‏پردازد. مقالۀ حاضر بر آن است تا از طريق مروري دامنه‏اي ضمن پرداختن به نقش‏هاي معلمان در رابطه با پژوهش، به تبيين مفهوم سواد پژوهشي و الگو‏هاي مطرح‌شده براي سازۀ سواد پژوهشي در حوزۀ آموزش بپردازد. يافته‏هاي اين مطالعه حاكي از آن است كه معلمان به‌منظور حل مسائل مرتبط با فرايندهاي تصميم‏گيري درمورد فرايندهاي مختلف آموزشي و پياده‏سازي كاربردهاي مطالعات پژوهشي در كلاس‏هاي درس نيازمند سواد درك انتقادي گزارش‏هاي پژوهشي و كاربرد يافته‏هاي پژوهشي در آموزش هستند. درنهايت، با هدف تقويت پويايي نظام آموزشي و بهره‏برداري از يافته‏هاي پژوهشي كارآمد در محافل آموزشي راهكارهايي عملي در راستاي تثبيت و ترويج جايگاه و فرهنگ پژوهش در محيط‏هاي آموزشي و همچنين توانمندسازي معلمان براي مشاركت در پژوهش از طريق گسترش سواد پژوهشي آن ‌ها ارائه مي‏شود.