پهنه بندي سطوح ارضي حوضه شاهرود در مقابل وقوع زمين‌لغزش به كمك مدل شانون

جابه جايي مواد يكي از رخدادهاي سطوح ارضي شيبدار است؛ براي كاهش خطرات ناشي از چنين حركاتي، شناخت دقيق مكان‌هاي در معرض خطر بسيار مؤثر است؛ يكي از مشكلات چنين رخدادهايي، عدم توانايي محقق در شناخت تمام و كامل عوامل مؤثر بر آن‏هاست و حتي در صورت شناخت، ميانكنش هاي عوامل، ناشناخته باقي مي‏ماند. در اين بررسي تلاش شده است بر اساس تحليل موقعيت زمين‌لغزش‌هاي حوضه شاهرود، به عوامل مؤثر امتياز داده شود. با استفاده از نرم‌افزار ArcGIS، موقعيت مكاني  183 زمين‌لغزش نقطه‌اي حوضه شاهرود، با توجه به عوامل خطي  گسل، آبراهه و جاده و عوامل سطحي ليتولوژي، شيب، جهت شيب، مقدار بارش و ارتفاع، تحليل و تفسير گرديد؛ ماتريس آنتروپي براي آن ها تنظيم و سطوح ارضي حوضه شاهرود از نظر رخداد زمين‌لغزش، به كمك مدل شانون پهنه‌بندي گرديد. بر اساس نتايج كاربرد مدل آنتروپي شانون ، پهنه‌هاي پرخطر 41.79% و متوسط 52.76% از مساحت حوضه را به خود اختصاص داده‌اند. انطباق زمين لغزش‌هاي رخداده با عوامل مؤثر بر زمين لغزش، تمركز 74.86 درصد از زمين لغزش ها در شيب‌هاي 40-10 درصد، 64.97 درصدي آن‌ها در ليتولوژي هاي مارن - سيلتستون، كنگلومرا و بازالت، 87.97 درصدي آن‌ها در ارتفاع بين 2169-823 متر، 85.79 درصدي آن‌ها در طبقات بارشي نيمه‌خشك و معتدل (685-315 ميلي متر) در سطوح ارضي با شيبي در جهت غربي، 55.74 درصدي آن‌ها در فاصله 300-0 متر از رودخانه و 500-0 متري از گسل و در فاصله 1000-500 متر از جاده را مورد تأييد قرار مي‌دهد. چنين تغييراتي در توزيع زمين‌لغزش ناشي از تبعيت غيرخطي اين رخداد ژئومورفولوژيكي از عوامل اثرگذار است؛ وقوع زمين‌لغزش تابعي از برهمكنش بين عوامل است تا اثرگذاري آن‏ها به صورت مجرد و انتزاعي.