اثربخشي درمان تحريك الكتريكي مستقيم فراجمجمه‌اي مغز بر عاطفه خودآگاه شرم و گناه و حساسيت انزجاري نوجوانان مبتلا به اختلال وسواسي - جبري: يك مطالعه تك آزمودني

زمينه: تحريك الكتريكي مستقيم فراجمجمه‌اي، يك تكنيك تحريك تعديل عصبي غيرتهاجمي با تحمل خوب و بدون عوارض جانبي در درمان و بهبود نشانه‌هاي وسواسي است كه قابليت تحريك‌پذيري قشري را به طور مؤثري تعديل مي‌كند. با اين حال، هنوز شواهد قوي و كافي براي استفاده از اين روش درماني در نوجوانان مبتلا به اختلال وسواسي-جبري وجود ندارد. هدف: پژوهش حاضر با هدف بررسي اثربخشي درمان تحريك الكتريكي مستقيم فراجمجمه‌اي بر عاطفه خودآگاه شرم و گناه و حساسيت انزجاري نوجوانان مبتلا به اختلال وسواسي-جبري انجام شد. روش: در اين پژوهش از روش تجربي از نوع تك موردي با طرح سنجش پيوسته و آزمودني‌هاي متفاوت استفاده شد. جامعه آماري شامل نوجوانان مبتلا به اختلال وسواسي-جبري مراجعه كننده به مركز مشاوره ياس شهر تبريز بودند كه از بين آن ها، تعداد 4 نفر به روش نمونه‌گيري هدفمند انتخاب شدند و بر اساس پروتكل گرين و همكاران (2020) تحت مداخلۀ ده جلسه‌اي درمان تحريك الكتريكي مستقيم فراجمجمه‌اي به صورت هفته‌اي دو بار و هر بار به مدت 20 دقيقه قرار گرفتند. آزمودني‌ها در مراحل خط پايه، جلسات دوم، چهارم، ششم، هشتم، دهم و يك ماه پيگيري با مقياس حساسيت انزجاري (هيدت،‌ مككوالي و روزين، 1994)، پرسشنامه احساس گناه (كوگلر و جونز،1992) و پرسشنامه احساس شرم (كوهن، وولف، پانتر و اينسكو،2011) مورد ارزيابي قرار گرفتند. جهت تحليل داده‌ها روش ترسيم ديداري، شاخص تغيير پايا، درصد بهبودي و درصد داده‌هاي ناهمپوش استفاده شد. يافته ها: نتايج نشان داد كه درمان تحريك الكتريكي مستقيم فراجمجمه‌اي در كاهش احساس شرم و گناه و حساسيت انزجاري در نوجوانان با اختلال وسواسي-جبري تأثير معناداري دارد (RCI≥1/96) و اثرات درماني در مرحلۀ پيگيري نيز حفظ شده است. نتيجه‌گيري: نوجوانان مبتلا به اختلال وسواسي-جبري كه تحت درمان تحريك الكتريكي مستقيم فراجمجمه‌اي قرار گرفتند، احساس شرم و گناه و حساسيت انزجاري كمتري را تجربه كردند، استفاده از اين روش در درمان نوجوانان مبتلا به اختلال وسواسي-جبري پيشنهاد مي‌شود.