اثربخشي آموزش مؤلفه‌هاي سرمايه روانشناختي بر راهبردهاي مقابله‌اي و تعامل والد-كودك در مادران داراي فرزند با ناتواني هوشي

زمينه: پژوهش‌ها نشان مي‌دهد مادران داراي كودكان با ناتواني هوشي از راهبردهاي مقابله ناكارآمد استفاده مي‌كنند كه تأثيرات منفي بر كيفيت تعاملات‌شان دارد. مداخلاتي جهت تجهيز مادران در اين زمينه نياز است. در مورد اثربخشي آموزش مؤلفه‌هاي سرمايۀ روانشناختي بر راهبردهاي مقابله‌اي و تعامل والد-كودك در اين دسته از مادران، شكاف پژوهشي وجود دارد. هدف: پژوهش حاضر با هدف بررسي اثربخشي آموزش مؤلفه‌هاي سرمايۀ روانشناختي بر راهبردهاي مقابله‌اي و تعامل والد-كودك در مادران داراي فرزند با ناتواني هوشي انجام شد. روش: روش پژوهش حاضر نيمه آزمايشي، از نوع پيش‌آزمون و پس‌آزمون با گروه گواه همراه با پيگيري يك ماهه بود. جامعه آماري پژوهش را مادران داراي فرزند دختر با ناتواني هوشي تشكيل داده كه فرزندان‌شان در سال تحصيلي 1401-1400 در مدارس دخترانه ابتدايي استثنايي شهر تهران مشغول به تحصيل بودند. با روش نمونه‌گيري هدفمند، 40 مادر انتخاب و به طور تصادفي در دو گروه آزمايش و گواه (20 نفر آزمايش و 20 نفر گواه) گمارش شدند. ابزار استفاده شده در اين پژوهش شامل پرسشنامه‌هاي راهبردهاي مقابله‌اي (لازاروس و فولكمن، 1984) و تعامل والد-كودك (پيانتا، 1994) بود. گروه آزمايش در معرض 16 جلسه آموزشي قرار گرفت. دادهها نيز با استفاده از تحليل كوواريانس چند متغيري و تك متغيري تجزيه و تحليل شد. يافتهها: نتايج پژوهش نشان داد، نمرات پس‌آزمون گروه آزمايش نسبت به گروه گواه در متغير‌هاي راهبردهاي مقابله‌اي مسئله‌مدار و تعامل والد-كودك به طور معناداري بالاتر بوده و همچنين در راهبرد مقابله‌اي هيجان‌مدار كاهش داشته است (0/01 p). همچنين اثرات برنامه در مرحلۀ پيگيري بر روي راهبرد مسئله‌مدار و تعامل والد-كودك پايدار بود ولي در راهبرد هيجان‌مدار، كاهش معناداري داشته است. نتيجه‌گيري: با توجه به اثربخشي برنامه آموزش مؤلفههاي سرمايۀ روانشناختي بر راهبردهاي مقابله‌اي و بهبود تعامل والد-كودك در مادران داراي كودك با ناتواني هوشي، توجه به توانمندسازي فردي مادران و تقويت منابع روانشناختي آنان ضروري باشد