مقايسۀ‌ هوش اخلاقي، هوش هيجاني و هوش اجتماعي در دانش‌آموزان كلاس‌هاي تك‌پايه و چندپايه

زمينه: كلاس‌هاي چندپايه كه در آن ها يك معلم مسئوليت تدريس به فراگيران در پايه‌هاي مختلف تحصيلي را دارد، شيوه‌اي براي ايجاد دسترسي بيشتر كودكان روستايي به آموزش است. با وجود اثرات منفي اين نوع آموزش مانند توجه كمتر به نيازهاي فردي فراگيران، پژوهش‌هاي اندكي به افزايش مهارت‌هاي اجتماعي فراگيران، غني‌تر بودن محيط آموزشي، مشاركت اجتماعي بهتر و رشد حرمت خود اشاره دارد. يكي از زمينه‌هاي برطرف كنندۀ اين تناقض، مقايسۀ هوش‌هاي چندگانه در دانش‌آموزان چندپايه و تك پايه است، اما در پيشينه پژوهشي مربوطه شكاف تحقيقاتي وجود دارد. هدف: پژوهش حاضر با هدف مقايسه‌ هوش اخلاقي، هوش هيجاني و هوش اجتماعي در دانش‌آموزان كلاس‌هاي تك‌پايه و چندپايه انجام شد.روش: طرح پژوهش حاضر، توصيفي از نوع علّي - مقايسه‌اي بود. جامعه‌ آماري پژوهش شامل تمامي دانش‌آموزان تك پايه و چندپايه شهرستان خداآفرين در سال تحصيلي 1401-1400 بود كه در پايه‌ ششم ابتدايي مشغول به تحصيل بودند. حجم نمونه بر اساس جدول مورگان تعيين شد (239 نفر) و سپس نمونه‌گيري در سه سطح خوشه‌اي، طبقه‌اي و تصادفي ساده انجام شد. بدين ترتيب براي تعيين نمونه‌اي از دانش‌آموزان تك‌پايه از ميان مدارس تك‌پايه‌ شهرستان خداآفرين، چند مدرسه به صورت تصادفي انتخاب گرديد. همچنين از ميان مدارس روستايي چندپايه نيز چند مدرسه به قيد قرعه به صورت تصادفي انتخاب شد. سپس با توجه به حجم هر كدام از طبقات (تك پايه و چندپايه) در جامعه آماري، در مجموع ۲۳۹ دانش‌آموز (147 دانش‌آموز تك پايه و 92 دانش‌آموز چندپايه) به صورت تصادفي ساده انتخاب شدند. براي جمع‌آوري داده‌ها از پرسشنامه‌هاي هوش هيجاني (شوت و همكاران، 1998)، هوش اخلاقي (لنيك و كيل،2005) و هوش اجتماعي ترومسو (سيلورا و همكاران، 2001) استفاده شد. براي تحليل داده‌ها نيز از آزمون تحليل واريانس چندمتغيري و نرم‌افزار SPSS26 استفاده شد.يافته ها: نتايج نشان داد دانش‌آموزان كلاس‌هاي چندپايه در هر سه متغير هوش هيجاني، هوش اخلاقي و هوش اجتماعي ميانگين نمرات بالاتري را كسب كرده‌اند، اما اين تفاوت در خصوص نمرات هوش اخلاقي معني‌دار نبود (0/05 P) اما در مورد هوش هيجاني و هوش اجتماعي معني‌دار بود (0/05 P).نتيجه‌گيري: با توجه به يافته‌هاي به دست آمده، به نظر مي‌رسد دانش‌آموزان كلاس‌هاي چندپايه به علت تعاملات بيشتر و غني‌تر در محيط آموزشي نسبت به دانش‌آموزان كلاس‌هاي تك پايه از هوش هيجاني و اجتماعي بالاتري برخوردار هستند. با توجه انجام اين پژوهش در يك منطقه جفرافيايي خاص و دانش‌آموزان پايه ششم ابتدايي، تكرار آزمايش در گروه‌هاي ديگر و نمونه هاي بيشتر پيشنهاد مي‌شود.