تحليل رفتارهاي شهروندي مديران آموزش و پرورش از منظر رويكردهاي روانشناسي سازماني: يك مرور نقلي

زمينه: با مروري بر پيشينه موجود در حوزه روانشناسي سازماني، مي توان به شكاف عمده اي در شناسايي مصاديق رفتارهاي شهروندي مديران در سازمان هاي آموزشي و نظريه هاي موجود پي برد. به رغم مطالعات گسترده در حوزه روانشناسي سازمان، كمتر مطالعه اي را مي توان يافت كه به دسته بندي و تعيين مصاديق رفتارهاي شهروندي در مديران آموزش و پرورش پرداخته باشد. هدف: هدف از انجام پژوهش حاضر شناسايي نظريه ها و مصاديق رفتار شهروندي سازماني مديران در سازمان آموزش و پرورش بود. روش: مطالعه حاضر يك مطالعه مروري نقلي بود. با استفاده از كليدواژه‌هاي رفتار سازماني، رفتار شهروندي، رفتار شهروندي سازماني، روانشناسي سازماني، نظريه هاي رفتار شهروندي، آموزش و پرورش در پا يگاه‌هاي اختصاصي نظير SID، Magiran، PubMed، Scopus و Science Direct جستجو از سال 2000 الي 2023 انجام شد. تعداد 24 مقاله بازيابي شده و پس از بررسي ملاك‌هاي ورود و خروج، در نهايت 5 مطالعه كه ارتباط مستقيمي با موضوع داشتند مورد بررسي قرار گرفته و بر اساس بيانيه پريزما يافته هاي آن ها بايكديگر تركيب شد. يافته ها: نتايج بيانگر اين بود كه توسعه و گسترش عدالت سازماني، فرهنگ سازماني و تعهد در سازمان هاي آموزشي در تمامي ابعاد آن مي تواند زمينه بروز رفتارهاي شهروندان سازماني را فراهم كند و احتمال بروز چنين رفتارهايي را افزايش دهد. نتيجه‌گيري: مسئولان و مديران سازمان آموزشي بايد با استفاده از سبك‌هاي رهبري كه امكان مشاركت بيشتر در تصميم‌گيري را براي همه مديران مياني و پايه فراهم مي‌كند، زمينه‌هاي افزايش رفتار شهروندي سازماني از طريق عدالت سازماني، فرهنگ و تعهد سازماني فراهم كنند.