زمينه‌ها و عللِ تطويل منازعات قومي: بررسي موردي مسأله كرد در تركيه

برخي منازعات قومي علي‌رغم فراز و نشيب‌هاي طولاني مدت تداوم مي‌يابد و با عدم غلبه يك طرف بر ديگري يا نرسيدن به توافق، به نظر لاينحل مي‌رسند. ظاهراً منازعه قومي كردي/ پ.ك.ك در تركيه از اين نمونه‌هاست. در اين مقاله پس از بررسي نظريات مهم توضيح‌دهنده بروز منازعات قومي و نظريه تطويل پيتر كلمن، مدل ساده‎اي طرح مي‌شود كه بيان مي‌كند چگونه نارضايتي‌هاي ناشي از زمينه‌هاي داخلي مي‌تواند توسط نخبگان قومي، چارچوب‌بندي شده و ابرازشود. در ادامه با مطالعه موردي پ.ك.ك استدلال مي‌شود كه اين گروه از داخل جريان‌هاي چپ تركيه سربرآورده و در مطالبات خويش، علاوه بر عقب‌ماندگي، حقوق قومي/ ملي و استقلال كردستان را نيز مطرح مي‌ساخت. در عمل، مباررات مسلحانه در مناطق جنوب شرق تركيه، خونريزي و خشم، تخليه هزاران روستا و انتقال اهالي به شهرهاي بزرگ، برقراري حالت فوق‌العاده و تشكيل مارپيچ خشونت را موجب شد. علي‌رغم پاسخگويي به اغلب مطالبات و رفع محدوديت‌هاي حكومت كودتاگران و حالت فوق‌العاده، پ.ك.ك و اوج‌آلان و احزاب سياسي مرتبط، مطالبات جديدتري را مطرح كرده‌اند. به نظر مي‌رسد كه در كنار حمايت خارجي، سازماندهي و روش‌هاي جديد تامين مالي پ.ك.ك، موقعيت ژئوپليتيك مناطق كردنشين، امكان تعقيب جدي افراد مسلح و تصرف كمپ‌هاي آنها را دشوار ساخته و مرزهاي نفوذپذير عراق و سوريه و فروپاشي نسبي دولت در اين كشورها، چشم‌انداز ختم منازعه دولت تركيه و پ.ك.ك را مبهم ساخته است.