مقايسه اثربخشي آموزش درمان شناختي رفتاري و درمان مبتني بر پذيرش و تعهد بر استرس و انسجام رواني معتادان تحت درمان با متادون

مقدمه: استرس و انسجام رواني با گرايش به اعتياد ارتباط دارد و تهديد كننده سلامت جسمي، رواني، اجتماعي بشر است. هدف از پژوهش حاضر مقايسه اثربخشي آموزش درمان شناختي رفتاري و درمان مبتني بر تعهد و پذيرش بر راهبردهاي مقابله با استرس و انسجام رواني معتادان تحت درمان با متادون شهر كرمان بود. روش كار: پژوهش نيمه آزمايشي با طرح پيش آزمون و پس آزمون با گروه كنترل بود. جامعه آماري پژوهش معتادان تحت درمان با متادون مراجعه كننده به كلينيك هاي ترك اعتياد شهر كرمان در سال 1401 بودند. با روش نمونه گيري در دسترس 60 نفر معتاد بر اساس ملاك هاي ورود انتخاب و به صورت تصادفي در سه گروه درمان شناختي رفتاري، درمان مبتني بر پذيرش و تعهد و كنترل قرار گرفتند (هر گروه 20 نفر). گروه هاي آزمايش تحت 8 جلسه 90 دقيقه مداخله قرار گرفتند. مشاركت كنندگان با پرسش نامه هاي راهبردهاي مقابله با استرس اندلر و پاركر(1990) و انسجام رواني فلنسبرگ- مدسن (2006) مورد ارزيابي قرار گرفتند. داده ها با تحليل كوواريانس چند متغيره در سطح معناداري 0.05 P  مورد ارزيابي قرار گرفت. يافته ها: ميانگين نمرات پيش آزمون راهبردهاي مقابله با استرس و انسجام رواني در گروه هاي درمان شناختي رفتاري، درمان مبتني بر پذيرش و تعهد و كنترل تفاوت معناداري نداشتند (0.05 P). پس از مداخله ميانگين نمرات راهبردهاي مديريت استرس و انسجام رواني در گروه درمان شناختي رفتاري و راهبرد اجتنابي استرس در گروه درمان مبتني بر پذيرش و تعهد معنادار بود (0.001 P). بيش ترين اندازه اثر به ترتيب مربوط به راهبرد اجتنابي (0.40)  و كمترين مربوط به راهبرد هيجان مدار (0.13) از مؤلفه هاي استرس بود. نتيجه گيري: نتايج حاكي از تأثير مداخله درمان شناختي رفتاري بر راهبردهاي مديريت استرس، انسجام روان و تاثير درمان مبتني بر پذيرش و تعهد بر بهبود راهبرد اجتنابي دارد. با توجه به اقتضاي شرايط مي توان از درمان هاي مطرح شده استفاده كرد.