ارزيابي تاثير عمق و سرعت جريان بر نتايج دانه ‌بندي و شكل ذرات رسوبات سطحي بستر رودخانه‌هاي شني با استفاده از روش پردازش تصوير

در بررسي رفتار رودخانه‌ها يك چالش مهم، تعيين دقيق ابعاد هندسي زبري بستر رودخانه‌هاست. پردازش تصوير روش جديدي است كه به منظور افزايش سرعت و دقت مورد توجه قرار گرفته است. در اين تحقيق تاثير عمق و سرعت جريان بر نتايج دانه‌بندي و شكل ذرات رسوبات سطحي بستر رودخانه‌هاي شني با استفاده از پردازش تصوير ارزيابي گرديد. سه مقطع جهت نمونه‌برداري با ابعاد قاب 20×20 سانتي‌متر از بستر رودخانه زنجانرود تعيين و پس از عكس‌برداري از سطح رسوبات، رسوبات نمونه‌ها جمع‌آوري و با روش الك دانه‌بندي شد. در آزمايشگاه، نمونه‌ها داخل قاب فلزي با همان ابعاد چيده در كانالي به طول 8 متر و عرض 20 سانتي‌متر نصب شد. با اعمال شرايط آب ساكن و جريان آب با عمق و سرعت‌هاي مختلف، عكس‌برداري مجدد از نمونه‌ها صورت و نتايج توسط نرم‌افزار Image J و Hydraulic Toolbox پردازش گرديد. مقايسه نتايج منحني‌هاي دانه‌بندي دو نرم‌افزار نشان‌دهنده عملكرد بهتر نرم‌افزار Image J در مقايسه با نرم‌افزار Hydraulic Toolbox مي‌باشد. مطابق نتايج، عمق و سرعت جريان تاثير محسوسي روي نسبت مقادير قطرهاي شاخص منحني الك به قطرهاي شاخص حاصل از نرم‌افزار Image J (ضريب K) ندارد، بطوريكه ميانگين K در قطر شاخص 50% در سه نمونه A، B و C به ترتيب برابر با 1.046، 1.16 و 1.1 بدست آمد. نتايج فاكتور شكل نشان داد از ديد قائم، در نمونه A 88% ذرات مستطيلي و 12% ذرات، بيضي شكل هستند. در نمونه B 78% ذرات مستطيلي و 22% ذرات بيضوي و در نمونه C 80% ذرات مستطيلي و 20% ذرات، بيضي شكل هستند.