شناسايي مولفه ‏هاي مهارت مباحثه در فرايند يادگيري طراحي معماري

آموزش و حوزۀ تعليم و تربيت تحت‏تأثير نظريه‏ هاي روان‏شناسي و يادگيري، تحولات چشمگيري را تجربه كرده است، به‏ طوري‏كه توجه به فرايندهاي دروني در يادگيري، بستر پرداختن به موضوعاتي چون «مباحثه» را فراهم مي‏ كند. پژوهش حاضر، با هدف شناسايي مولفه ‏هاي مهارت مباحثه در قالب شاخص‏ها، اهداف و ابعاد و نحوه بهره ‏گيري از آنها در آموزش طراحي معماري انجام شد. راهبرد پژوهش حاضر از نوع كيفي و جهت تحليل داده ‏ها از روش‏ هاي فراتركيب و تحليل محتوا به صورت متوالي استفاده شده است. نتايج كُدگذاري داده ‏هاي اسنادي و مصاحبه‏ها در نرم ‏افزار NVIVO نشان مي ‏دهند مولفه ‏هاي مهارت مباحثه، شامل 9 شاخص، 3 هدف و 2 بُعد هستند. شاخص‏ها شامل: «مباحثۀ مشاركتي»، «مباحثۀ سازنده‏ گرا»، «ارتباط مباحثه و كاركرد حافظه»، «پيوند مباحثه و مهارت بيان دقيق»، «نقش مباحثه در فعاليت‏ هاي حرفه‏اي»، «مباحثه به عنوان آزمون شفاهي»، «مباحثه به عنوان زبانِ طراحي»، «مباحثه به عنوان جنبۀ تعاملي فرايند طراحي» و «مباحثه به عنوان آزمون بصري» هستند. هدف از انجام مباحثه داراي سه علت اساسي است: اول خبررساني، دوم قانع‏ كردن و سوم حل مسئله. در نهايت به علت خاص و منحصربه ‏فرد بودن حس بصري در رشته معماري، اگر از دو بُعد «مباحثه شفاهي» و «مباحثه بصري» در آموزش طراحي معماري به صورت هم‏زمان و بر مبناي راهكارهاي آموزشي ارائه ‏شده استفاده شود، علاوه بر جذابيت يادگيري و مزاياي شناختي بالقوۀ آن، زمينه ‏هاي مؤثري از توسعه يادگيري را باعث مي‏شود.