بررسي نقش ميانجي شايستگي اجتماعي در رابطه بين سيستم‌هاي مغزي- رفتاري و آمادگي براي اعتياد

مقدمه: اعتياد به مواد مخدر يكي از معضلات مهم عصر امروزي است كه بسياري از جوانان را در تمامي جوامع با پيامدهاي منفي از جمله اضطراب، افسردگي، كيفيت پايين زندگي و سلامت روان درگير كرده است، بنابراين هدف از اين پژوهش ارزيابي نقش واسطه‌اي كفايت اجتماعي در رابطه بين سيستم‌هاي مغزي- رفتاري و آمادگي براي اعتياد بود. مواد و روش‌ها: پژوهش حاضر يك مطالعه همبستگي و از نوع معادلات ساختاري و جامعه آماري كليه دانشجويان مقطع كارشناسي دانشگاه محقق اردبيلي در سال تحصيلي 1402-1401 بود. 300 دانشجو دختر و پسر به روش نمونه‌گيري در دسترس انتخاب شدند. پرسشنامه سيستم‌هاي رفتاري مغزي كارور و وايت (1994)، پرسشنامه آمادگي اعتياد ويد، بوچر، مك كن و بن پارات (1992) و پرسشنامه شايستگي اجتماعي فلنر و ليز (1990) استفاده شد. براي تجزيه و تحليل داده‌ها از آمار توصيفي (ميانگين، انحراف معيار، چولگي و كشيدگي) و آمار استنباطي (همبستگي و تحليل مسير) استفاده شد. يافته‌ها: مطالعه ما تأثير مستقيم متغيرهاي بازداري رفتاري را بر آمادگي براي اعتياد (07/6-=T و 0/001 P) و كفايت اجتماعي (72/4=T و 0/001 P)، نشان داد. همچنين، فعال‌سازي رفتاري بر آمادگي براي اعتياد (61/4=T و 0/001 P) و كفايت اجتماعي (52/3-= Tو 0/001 P) تأثير معني‌داري داشت. كفايت اجتماعي تاثير معني داري بر آمادگي براي اعتياد داشت (7/86-=T و 0/001 P) با توجه به مقدار به دست آمده براي آمار  VAF، 26/7 درصد از تأثير بازداري رفتار و 26/2 درصد از تأثير فعال سازي رفتار بر آمادگي براي اعتياد از طريق كفايت اجتماعي قابل تبيين است. نتيجه‌گيري: بنابراين با توجه به شيوع بالاي اعتياد، بررسي ميزان آمادگي براي اعتياد و عوامل مؤثر بر آن از جمله سيستم‌هاي مغزي رفتاري و كفايت اجتماعي براي مقابله با شيوع اعتياد ضروري است.