بررسي نقش حركت جوهري نفس در حقيقت علم و شناخت

حركت جوهري نفس، بعنوان يكي از مباني مهم و كليدي حكمت متعاليه به حساب مي آيد كه آثار و نتايج فراواني را به همراه دارد. يكي از مسائل بسيار مهم در اين باره بررسي نسبت حركت جوهري نفس با حقيقت ادراك است. يعني، حركت جوهري نفس چه نقشي در ادراكات بشري ايفاء مي كند؟ و چه تاثيري بر مباحث علم در حكمت صدرائي دارد؟ هدف اين پژوهش، تبيين ميزان تاثير گذاري حركت جوهري نفس بر حقيقت ادراك است كه با روش توصيفي وتحليلي و بر اساس مطالعه كتابخانه اي صورت گرفته است.حركت جوهري نفس در دو ساحت وجود شناختي ادراك و مباحث معرفت شناختي علم؛ قابل پيگيري است.پذيرش حركت جوهري نفس، در بعد وجود شناختي ادراك ، سبب مي شود تا ملاصدرا، قيام صور حسي و خيالي به نفس را مطرح كند و قيام حلولي حكماي مشاء را كنار بگذارد.او پذيرش اتحاد عالم به معلوم را نيز از نتايج پذيرش حركت جوهري نفس مي داند و بر اساس حركت جوهري نفس آن را تبيين مي كند. همچنين بار يافتن به تجرد عقلي و ادراك كليات عقلي را مشروط به صيرورت جوهري مي داند. در بُعد معرفت شناختي نيز نفس، بواسطه ارتقاي وجودي، واجد كمالات حقايق مادون خود مي گردد و حملي بغير از حمل اولي و حمل شايع را با نام حمل حقيقه و رقيقه به ارمغان مي آورد.از اين روحركت جوهري نفس، سبب مي شود تا حقيقت انطباق ميان ذهن و عين از اين هماني ماهوي به اين هماني وجودي بدل گردد.