الگوي كالبدي زندگي مهاجران افغان در كشور ايران، مورد مطالعاتي: كوره آجرپزي منطقه شمس‌‌آباد شهر تهران

در پي ناامني‌ها و جنگ‌هاي طولاني در افغانستان، افغان‌‌ها مجبور به مهاجرت به كشور ايران شدند. با توجه به سابقه طولاني مهاجرت افغان‌ها به ايران و تعداد قابل توجه آن‌ها، بررسي وضعيت آن‌‌ها از اهميت ويژه‌‌اي برخوردار است. ايران و افغانستان به دليل پيوندهاي فرهنگي، ديني، اجتماعي و غيره بيش از هر ملتي به يكديگر نزديك هستند. از اين‌رو، ايران يكي از مهم‌‌ترين كشورهاي پذيراي مهاجران افغان است. مهاجران افغان پذيراي فرهنگ و جامعه ايران مي‌‌باشند و همچنين با بحران هويت در مواجهه با جامعه جديد رو‌‌به‌‌رو مي‌‌شوند. اين امر منجر ‌‌به اختلاط فرهنگي در جامعه ايران مي‌شود. هدف از انجام اين پژوهش، ارائه مدل الگوي كالبدي مهاجرين افغان در كشور ايران با روش كيفي و از طريق مصاحبه عميق مي‌‌باشد. بدين منظور، ابتدا به تحليل مسكن افغان‌‌ها پرداخته شده است، سپس 40 مصاحبه نيمه‌ساختار‌‌يافته با افغان‌‌هاي مهاجر ساكن كوره‌‌آجر‌‌پزي شمس‌‌آباد تهران صورت پذيرفته ‌‌است. در فرآيند كدگذاري داده‌‌ها با نرم‌افزار MAXQDA تحليل شده‌‌اند كه منجر به رسيدن به ۱۴۸ كد شد. ارتباط كدها با مسئله اصلي پژوهش «الگوي كالبدي»، به صورت دياگرام ارائه شد. دياگرام ارائه‌شده در سه حوزه نياز و خواسته كالبديِ كاربردي- معنايي، پاراداكسيكال اجتماعي- فرهنگي، هم‌آميزي فرهنگي- اجتماعي از عوامل موثر بر الگوي كالبدي دسته‌بندي شد. در نهايت بر طبق اين دياگرام الگوي كالبدي مهاجرين افغان در سه حوزه گفته‌‌ شده و راهكارهاي فضايي و كالبدي اين سه دسته ارائه گرديد.