ارزيابي روش‌هاي توسعه مدل اقليمي چندگانه برمبناي CMIP5 براي بررسي پتانسيل استحصال آب از رطوبت هوا

با توجه به اهميت شناخت تاثيرات ناشي از تغييرات اقليمي در بخش‌هاي مختلف، همچنين ادغام مدل‌هاي GCMs و توسعه مدل اقليمي چندگانه (ECM)، پژوهش حاضر با هدف ارزيابي كارايي مدل‌هاي اقليمي گزارش پنجم تغيير اقليم (CMIP5) در شبيه‌سازي تغييرات متغيرهاي جوي موثر بر پتانسيل استحصال آب از رطوبت هوا شامل ميانگين دماي هوا، سرعت باد و رطوبت هوا و همچنين مقدار آب قابل استحصال از رطوبت هوا انجام گرفت. همچنين كارايي الگوريتم بهينه‌سازي در توسعه مدل اقليمي چندگانه از ديگر اهداف مهم اين پژوهش به شمار مي‌رود. لازم بذكر است كه در تحقيق حاضر از داده-هاي 16 ايستگاه سينوپتيك در محدوده شمال، شمال‌غرب ايران طي دوره آماري 2005-1991 استفاده شده است. براساس نتايج اين پژوهش عملكرد مدل‌هاي اقليمي به صورت منفرد در شبيه‌سازي تغييرات سرعت باد و رطوبت نسبي هوا ضعيف ارزيابي مي‌شود. درحاليكه كاربرد روش بهينه‌سازي ضرايب منجر به كاهش ميزان خطا و اريبي خروجي‌هاي اقليمي در تخمين سرعت باد و رطوبت نسبي هوا شده است. علاوه بر اين، بررسي كارايي مدل‌هاي اقليمي در تخمين مقدار آب قابل استحصال حاكي از عملكرد قابل‌قبول مدل اقليمي چندگانه در شبيه‌سازي تغييرات مقدار آب قابل استحصال از رطوبت هوا مي-باشد. بطوركلي نتايج نشان داد كه ايستگاه‌هاي منجيل و بندرانزلي مستعدترين منطقه براي اجراي طرح‌هاي استحصال آب از رطوبت هوا مي‌باشند، درمقابل ايستگاه‌هاي اراك و همدان از كمترين پتانسيل براي استحصال آب برخوردار مي‌باشند، براساس نتايج، متوسط آب قابل استحصال از رطوبت هوا در فصل تابستان براي ايستگاه‌هاي فوق 1.56 و 1.78 ليتر در روز در متر مربع برآورد شده است. همچنين بررسي تغييرات فصلي پتانسيل استحصال آب از رطوبت نشان داد كه پتانسيل استحصالي آب از رطوبت هوا در فصل تابستان بيشتر از ساير فصل‌ها مي‌باشد، بنابراين ضروري است كه مديريت منابع آب و كشاورزي، برنامه‌ريزي و اقدامات جدي به منظور استفاده از اين منبع آبي براي كاربرد در بخش‌هاي كشاورزي، آبياري فضاي سبز و حتي در صورت كفايت از نظر كمي و كيفي براي تامين بخشي از نياز شرب صورت پذيرد.