ارزيابي تغييرات زماني - مكاني و دسته‌ بندي كيفيت آب رودخانه ديناچال با استفاده از داده‌ برداري ميداني

رودخانه‌ها از مهمترين منابع آب مورد استفاده جوامع هستند. از اين رو پايش كيفيت مستمر آن بسيار ضروري است. در اين راستا در مقاله حاضر پايش كيفيت آب رودخانه ديناچال از استان گيلان بر مبناي مطالعات ميداني، نمونه‌برداري و روش‌هاي آزمايشگاهي صورت گرفته است. براي اين منظور 5 پارامتر هيدروليكي و 13 پارامتر كيفيت آب از جمله نيترات، فسفات، دما و اسيديته در هفت مقطع انتخابي در طول 25 كيلومتري رودخانه ديناچال در شهريور سال 1400 اندازهگيري و بررسي شد. به‌‌منظور تحليل نتايج از روش‌هاي شولر، پايپر، ويلكاكس و شاخص‌هاي FAO و WQI استفاده شد. همچنين، نتايج مقايسه مكاني كيفيت آب رودخانه نشان‌داد كه مقادير اكثر پارامترها از بالادست رودخانه با شيب نسبتاً ثابتي افزايش‌يافته و از ايستگاه واقع در ابتدا روستاي صفر محله (مقطع 4) تا انتهاي رودخانه با شدت بيشتري افزايش يافته‌اند. در اين ميان سه پارامتر هدايت الكتريكي، نيترات و كل‌موادجامدمحلول افزايش چشمگيري داشته‌اند، به اين صورت كه از ابتدا تا انتهاي رودخانه، هدايت‌الكتريكي از µS/cm67/315 به µS/cm712، كل‌مواد‌جامد‌محلول از mg/l03/202 به mg/l68/455 و مقدار نيترات از mg/l27/11 به mg/l47/69 افزايش يافته‌است. همچنين نتايج مقايسه زماني كيفيت آب رودخانه نشان داد كه مقدار اكسيژن محلول نسبت به گذشته كاهش ناچيزي به مقدار 8 درصد داشته و نيترات از mg/l 4/19به mg/l 4/21 و هدايت‌الكتريكي از µS/cm 328 به µS/cm 416 افزايش داشته‌اند. طبق مقايسات انجام شده بين سال‌هاي 1375 تا 1395 در بازه زماني تيرماه و خرداد ماه، به‌علت ورود زهآب‌هاي كشاورزي، مقادير نيترات از حد مجاز فراتر رفته‌است.