ارزيابي سطوح تابش هسته‌هاي پرتوزاي طبيعي در معدن سرب روي كوشك، ايران

در اين پژوهش سطح پرتوزايي طبيعي  كان سنگ معدن روي- سرب كوشك يزد تعيين گرديد و خطرات راديولوژيكي مرتبط با آن محاسبه شد. فعاليت‌هاي ويژه هسته هاي Ra^226،  232^Th و  40^K در سنگ معدن Zn-Pb با استفاده از سيستم آشكارساز ژرمانيوم با خلوص بالا(HPGe ) و شاخص‌هاي خطرات راديولوژيكي فعاليت معادل راديوم (Raeq)، شاخص‌هاي خطرپذيري خارجي و داخلي (Hin, Hex)، اندازه‌گيري شد. شاخص پرتوزايي گاما (Iγ)، نرخ دز جذبي در هوا (D)، دز موثر سالانه (AED)، دز معادل سالانه غدد جنسي  (AGDE)و خطر ابتلا به سرطان در طول عمر (ELCR)  محاسبه گرديد. ميانگين 226^Ra،  232^Th و  40^K در كان سنگ Zn-Pb به ترتيب 5.32± 37.12 ، 5.43±14.66 و 21.18±293.56 Bq/kg به دست آمد. هم چنين ميانگين پارامترهاي خطر راديولوژيكي مانند Raeq، Hex، Hin، D، AED، AGDE و Iγ در محدوده ايمن به دست آمد. ميانگين ELCR براي سنگ روي- سرب، ضايعات معدن و خاك اطراف به ترتيب  3-10 ×0.15، 3-10 ×0.15و 3-10 ×0.23بود كه كم تر از ميانگين جهاني 3-10 ×0.29 بود. اين مطالعه نشان داد كه سطح راديواكتيويته در ناحيه سنگ معدن Zn-Pb از مقدار بحراني فراتر نرفته و با نتايج جهاني مطابقت دارد.علي رغم اين كه سري هاي واپاشان طبيعي به سرب منتهي مي شوند تغيير معناداري در ميانگين فعاليت عناصر پرتوزاي طبيعي مشاهده نگرديد. علاوه بر اين، شاخص‌هاي محاسبه‌شده خطر تشعشع نشان داد كه سنگ معدن روي سرب براي كارگران معدن بي‌خطر بوده و خطر راديولوژيكي قابل‌توجهي براي آن ها ايجاد نمي‌كند.