نقش برتريهاي مكاني در به كارگيري ظرفيت كسبوكارهاي كشاورزي: مطالعه موردي صنايع تبديلي كشاورزي استان مازندران

هدف از اين مطالعه بررسي نقش مكان استقرار در كنار ساير عوامل اثرگذار بر وضعيت بهكارگيري ظرفيت بالقوه صنايع تبديلي و تكميلي كشاورزي فعال در استان مازندران ميباشد. داده‌هاي تحقيق از طريق تكمبل 230 پرسشنامه در سال 98-1397 از مديران واحدهاي تبديلي كشاورزي در مازندران جمعآوري شد. روش نمونهگيري خوشه‌اي با فن انتساب انجام گرفت. واحدهاي مورد مطالعه براساس سطح بهرهبرداري از ظرفيت بالقوه به سه گروه ضعيف، متوسط و كامل تقسيم و براي تعيين عوامل اثرگذار از الگوي لوجيت ترتيبي دوسطحي استفاده شده است. همچنين در اين تحقيق از نرم‌افزار Stata 14 براي تجزيه و تحليل داده‌ها استفاده شده است. يافتهها نشان دادند سهم عامل مكان در تغييرات سطوح بهرهبرداري از ظرفيت صنايع كشاورزي، بهطور متوسط 45/10 درصد است. با توجه به تغييرات سهم مكان ميتوان نتيجه گرفت ويژگيهاي فردي (داخلي واحد) 61 تا 87 درصد از تغييرات بهرهبرداري از ظرفيت بالقوه واحد را تبيين ميكنند. متغيرهاي عمر واحد، تحصيلات مدير، اندازه واحد، نحوه تأمين مواد اوليه و ميزان سرمايه اوليه براي احداث اثر منفي بر سطح بهكارگيري از ظرفيت بالقوه صنايع دارند. نتايج اين تحقيق نشان داد تمركز بر مشخصات داخلي واحدها بيشتر از مكان‌يابي براي افزايش كارايي صنايع تبديلي و تكميلي كشاورزي استان مازندران موثر است، از اين رو پيشنهادهايي از قبيل برگزاري دوره‌هاي آموزشي، ارائه تسهيلات، حمايت از صنايع تبديلي كوچك، اولويت‌بندي صدور مجوز براساس نوع مالكيت و نوع فعاليت ارائه گرديد.