شگردهاي مشروعيت سازي در امثال و مثل ‌‌نماهاي زبان فارسي و نقش آن ‌‌ها در تحليل گفتمان

موضوع پژوهش حاضر «شگردهاي مشروعيت‌‏ سازي در امثال و مثل‏‌نماهاي زبان فارسي و نقش آن‌‏ ها در تحليل گفتمان» است. پژوهش براساس نظريۀ مشروعيت‌‏بخشي ون ليوون صورت گرفته تا نشان دهد كه امثال و مثل‌‏نماها چگونه مي‌‏توانند به گفتمان مشروعيت بدهند. روش پژوهش توصيفي ـ تحليلي است و براساس مؤلفه‏‌هاي ون ليوون مانند اقتدارسازي، ارزيابي اخلاقي، عقلاني‌‏سازي و اسطوره‏‌سازي استوار است. جامعۀ آماري دوازده هزار مثل فارسي و سي هزار معادل آن‌‏ها اثر ابراهيم شكورزاده بلوري است. حجم نمونه سه هزار مثل فارسي است كه براساس شيوۀ نمونه‌‏گيري تصادفي نظام‌‏مند (systematic random sampling) از اين كتاب انتخاب شده است. نتيجه نشان مي‌‏دهد از ميان فرايندهاي مشروعيت‌‏سازي، مؤلفۀ ارزيابي و سنجش با مجموع 380 مثل و مثل‏‌نما بيشترين بسامد را دارد. به نظر مي‌‏رسد اين امر به‌دليل اهميت ارزيابي از يك سو و تمايل انسان‌‏ها به سنجش و ارزيابي از سوي ديگر است. همچنين نتيجه بيانگر اين است كه امثال و مثل‏‌نماها در گفتمان با اهداف گوناگوني چون اقناع مخاطب، مشروعيت‌‏بخشي به كلام و سلب مشروعيت از ديگري صورت مي‌‏گيرد كه به گونه‏‌اي در تقابل خود و ديگري نمود مي‌‏يابد.