مفهوم ‌سازي اصطلاحات (ضرب‌ المثل‌ هاي) حيوانات در كوهمره سرخي (تعامل ميان مجاز و استعاره)

اين تحقيق به نحوه  مفهوم ‏‌سازي اصطلاحات در گويش كوهمره سرخي از ديدگاه شناختي مي‏‌پردازد. نحوه مفهوم‌‏سازي در اصطلاحات، پيچيده بوده و لازم است علاوه‌بر نقش استعاره يا مجاز، تعامل ميان استعاره و مجاز هم لحاظ شود تا داده‌‏هاي بيشتري قابل توجيه شوند. روش اين پژوهش ميداني و كتابخانه‌‏اي است. نخست به روش ميداني 283 ضرب‏‌المثل گردآوري شده و سپس به روش كتابخانه‏‌اي و با رويكرد شناختي براساس الگوي مجاز، استعاره و تعامل ميان آن‌‏ها از ديدگاه رويز د مندزا و ديز (Ruiz de Mendoza Díez, 2002) داده‏‌ها تحليل  و براي هر مبحث نمونه‏‌هايي ذكر شده است. در كوهمره سرخي نيز تعامل ميان مجاز و استعاره در زيربناي فرايندهاي مفهوم‏‌سازي اصطلاحات، نقش اساسي بازي مي‌‏كند. در گويش كوهمره سرخي، اصطلاحات مبتني بر استعاره تنها يا مجازِ تنها كم هستند. اصطلاحات شفاف و تركيب‏‌پذير بالا بيشتر استعاره‏اي ظهور مي‌‏كنند و گسترش و كاهش در محدوده مفهومي هم در محدوده مبدأ (مجاز) و هم مقصد (استعاره) از مهم‏ترين فرايندهاي شناختي در مفهوم‏‌سازي هستند. در اصطلاحات بسيار تيره كه محدوده مجاز قادر به گسترش مفهومي نيست و نمي‏‌توان از الگوي شناختي آرماني‌شده يا فريم، مجاز را گسترش داد، معنا به‌طور قراردادي با اصطلاحات در ارتباط است و دليل آن فقدان ريشه‌‏هاي تاريخي ـ فرهنگي اصطلاحات است؛ ولي در مواردي كه اصطلاحات فرهنگي و تاريخي موجود است، تيرگي ازبين مي‏‌رود و گسترش مفهومي نه از فريم  بلكه از دانش كلي امكان‏‌پذير است. بيشتر اصطلاحات اين منطقه از نوع هستي‌‏شناختي است و  طرح‏واره‌‏هاي تصويري كم‌تر مشاهده مي‏‌شود.