مروري نظام مند بر عوامل و پيامدهاي تحرك مسكوني در شهرها

مقدمه: تحرك مسكوني يا جا به جايي از يك‌ خانه به خانه ديگر يا از يك محله به محله ديگر در درون شهرها، نوعي تحرك بوم شناختي است كه در شكل گيري و تغيير شكل محيط هاي كالبدي و اجتماعي شهر نقش عمده اي دارد. بينش روسي (1955) نقطه آغاز مباحث تحرك سكونتي است. از آن زمان، پژوهش‌هاي متعددي به بررسي علل و پيامدهاي اين پديده پرداخته اند، ليكن، تاكنون واكاوي در پژوهش‌هاي پيشين با هدف استخراج و ارائه نتايج حاصل انجام نشده است، بنابراين، پژوهش حاضر با هدف شرح پژوهش‌هاي موجود پيرامون تحرك مسكوني و نتايج آن‌ها در دو حوزه علل و پيامدها در قالب مرور نظام مند انجام شد. روش تحقيق: روش پژوهش، توصيفي و بر مبناي 79 پژوهش منتخب موجود است كه منابع لاتين در بازه 2000 تا 25 نوامبر 2023 از پايگاه اطلاعاتي Scopus و Scholar Google و منابع فارسي از سال 1390 تا 4 آذر 1402 از پايگاه نورمگز و SID انتخاب‌شده‌اند. نتايج و بحث: يافته‌هاي پژوهش نشان داد: 20٪ پژوهش‌هاي تحرك سكونتي داخلي، سال 1401 و 11٪ پژوهش‌هاي خارجي، سال 2017 به چاپ رسيده است و سه كشور بريتانيا، ايران و آمريكا به ترتيب با سهم 23٪، ٪22 و 9% پيش گام مطالعات تحرك مسكوني هستند. همچنين، 6٪ پژوهش‌هاي لاتين در مجله Housing Studies و 3٪ پژوهش‌هاي داخلي در مجله اقتصاد و مديريت شهري به چاپ رسيده است. نتيجه كاربرد نرم‌افزار Vos viewer معرفي 10 خوشه است كه در آن علل و پيامدهاي پديده تحرك مسكوني از منظر پژوهش‌هاي پيشين معرفي ‌شده‌اند. نتيجه گيري: نتايج حاصل از بررسي عوامل و پيامدهاي تحرك سكونتي از منظر پژوهش‌هاي پيشين نشان داد به ترتيب 30٪ و 22٪ پژوهش‌ها بر بعد اقتصادي و اجتماعي متمركز هستند و اثرات درماني و مهاجرتي از مهم‌ترين پيامدها محسوب مي شوند.