ارزيابي ژنوتيپ‌هاي آفتابگردان دانه روغني با استفاده از باي‌پلات ژنوتيپ-صفت تحت شرايط آبياري معمول و محدود

با توجه به سرعت تغييرات محيطي و وسعت و گستره داده هاي حاصل از ارزيابي ها در فعاليت هاي به نژادي، ضرورت بكارگيري روش هاي تجزيه سريع و مطمئن داده ها بيش از پيش مورد توجه است. روش هاي گرافيكي باي پلات با فراهم كردن امكان تجزيه سريع، جامع و دقيق اطلاعات، به همراه تفسير راحت نتايج، كمك شاياني به پيشبرد برنامه هاي به نژادي مي كنند. در اين تحقيق، تعداد 100 ژنوتيپ آفتابگردان دانه روغني تحت دو شرايط آبياري معمول و محدود در قالب طرح لاتيس ساده 10×10 طي دو سال 1392 و 1393 از نظر صفات ارتفاع بوته، تعداد برگ، طول برگ، عرض برگ، طول دمبرگ، قطر ساقه، محتوي كلروفيل، روز تا گلدهي، روز تا رسيدگي، قطر طبق، محتواي نسبي آب، درصد روغن دانه، و عملكرد ارزيابي شدند. براي شناسايي ژنوتيپ هاي برتر در هر يك از شرايط آبياري از روش تحليل باي پلات ژنوتيپ-صفت استفاده شد. تحت هر دو شرايط آبياري بين صفات طول برگ، عرض برگ، قطر ساقه، قطر طبق، محتواي روغن دانه و طول دمبرگ با عملكرد دانه همبستگي بالايي مشاهده شد. از نظر جميع صفات مورد مطالعه تحت هر دو شرايط آبياري، ژنوتيپ شماره 8 به عنوان بهترين و ژنوتيپ هاي شماره 59، 42 و 72 تحت شرايط آبياري معمول و ژنوتيپ هاي شماره 19، 59 و 17 تحت شرايط آبياري محدود بدترين ژنوتيپ ها بودند. به منظور انتخاب غير مستقيم براي عملكرد تحت شرايط آبياري معمول، از صفت قطر ساقه و تحت شرايط آبياري محدود از صفت قطر طبق مي توان استفاده كرد.