كاربست نظريۀ كنشگر-شبكۀ برونو لاتور در خوانش مفهوم «فضا»

فضا هميشه در رشته‌هاي مختلف علمي از‌جمله جغرافيا محل انديشه‌ورزي‌ها و نظريه‌پردازي‌ها بوده است و انديشمندان و صاحب‌نظران هر‌يك از منظري به فضا نگريسته‌اند. در پژوهش حاضر سعي بر آن شده است تا خوانش مفهوم فضا از‌منظر نظريۀ كنشگر-شبكۀ برونولاتور نگريسته شود تا بتوان خوانشي نوين از مفهوم فضا را به دست آورد. هدف از اين پژوهش شناسايي كاربست‌هاي نظريۀ كنشگر-شبكه در خوانش مفهوم فضا و نيز گسترش افق‌هاي نوين با استفاده از نظريه‌هاي فكري–فلسفي جديد در نگاه به فضاست. پژوهش حاضر جزء پژوهش‌هاي بنيادي است كه براساس شيوۀ تحليلي انجام شده است. مأخذ اين پژوهش براي كشف كاربست‌ها، نظريۀ كنشگر–شبكۀ برونو لاتور است. در اين مطالعه اطلاعات به‌صورت رجوع به متون دست اول (لاتور، لاو و كالن) و دست دوم (مقاله‌ها، پايان‌نامه‌ها و كتاب‌هايي كه در سال‌هاي اخير دربارۀ نظريۀ كنشگر-شبكه نوشته شده است) و نيز با نمونه‌گيري از متن به‌صورت هدفمند گردآوري شد. نظريۀ كنشگر-شبكه با رد ذات‌گرايي و دوگانۀ طبيعت / جامعه از عامليت كنشگران غيرانساني به همراه انسان دفاع مي‌كند و معقتد است كه كنشگران انساني بر كنشگران غيرانساني برتري ندارند و تماميت در دست هيچ كدام از آنها نيست. كاربست نظريۀ كنشگر-شبكه در خوانش مفهوم فضا منتج به نتايجي چون پذيرش اصل تعليق در شناخت فضا، فضا به‌مثابۀ سينتگم، توليد جمعي‌بودن فضا، فازي‌شدن فضا، چند‌رگه‌‌بودن فضا، فضا به‌مثابۀ شبكه و فضا به‌مثابه جعبۀ سياه را به دست داده است.