سنجش عدالت اجتماعي در ساختار فضايي بندر دير با تأكيد بر كاربري‌هاي خدماتي

توزيع نامناسب كاربري‌هاي خدماتي يكي از چالش‌هاي مهم در برنامه‌ريزي شهري است. شهر بندر دير از اين قاعده مستثني نيست. هدف از پژوهش حاضر سنجش عدالت اجتماعي در ساختار فضايي شهر بندر دير با تأكيد بر كاربري‌هاي خدماتي است. در گام اول روش پژوهش، موقعيت نقطه‌اي نُه گروه از كاربري‌هاي خدماتي بر‌اساس نقشه‌هاي وضع موجود شهرداري لايه‌بندي شد. سپس، هر‌يك از كاربري‌هاي نه‌گانۀ خدماتي با استفاده از روش دلفي و پرسشنامۀ متخصصان، وزن‌دهي و در‌نهايت، پراكنش فضايي هر‌يك از كاربري‌هاي خدماتي با استفاده از توانمندي‎‌هاي سامانۀ اطلاعات جغرافيايي (Euclidean Distance و Weighted Overlay) تحليل شد. منتشر‌نشدن چنين مطالعه‌اي در بندر دير خود دليلي بر نوآوري پژوهش حاضر است. به عبارت ديگر، اين نوع مطالعات براي اولين بار در‌سطح شهر بندر دير انجام شده است. نتايج پژوهش بيانگر اين است كه پراكنش فضايي كاربري اداري-انتظامي در وضعيت مناسب قرار دارد و به‌تبع آن كاربري‌هاي فضاي سبز شهري، فرهنگي و درماني پراكنش ضعيف دارند. يافته‌هاي كلي پژوهش نشان داد كه پراكنش خدمات در 58.9 درصد از مساحت شهر بندر دير در‌سطح خوب و بسيار‌خوب قرار دارد. از سوي ديگر، سطح پراكنش خدمات عمومي در 41.09 درصد از مساحت كل شهر متوسط رو‌به پايين است. بررسي نقشه‌هاي پژوهش نشان داد كه پراكنشي ضعيف و بسيار‌ضعيف در پهنه‌هاي نوساز شهر اتفاق افتاده است. به عبارتي، با حركت از پهنۀ مركزي شهر به سمت حاشيۀ شهر، پراكنش خدمات، سطحي ضعيف و بسيار‌ضعيف پيدا مي‌كند.